“ከጎልያድ ሰይፍ የሚልቅ የዳዊት ጠጠር”

© መልካሙ በየነ

ነሐሴ 20/ 2008 ዓ.ም

ደብረ ማርቆስ፣ ኢትዮጵያ

በጉልበቱ እና በኃይሉ የሚመካ ፍልስጥኤማዊ ሰው ነበረ፡፡ እርሱም ያልተገዘረ ሲሆን በእግዚአብሔር ህዝብ በእስራኤላውያን ላይ እጁን ጫነባቸው፡፡ እነርሱንም ለመግደል ይዝት እና ያስፈራራ ነበር፡፡ ንጉሡ ሣዖልም እነዚህን ፍልስጥኤማውያንን ድል ለሚያደርግለት ሽልማትን አዘጋጀ፡፡ ነገር ግን ይህን ግዙፉን በጉልበቱ እና በኃይሉ እንዲሁም በታጠቀው መሣሪያ የሚመካውን ጎልያድ ማንም እስራኤላዊ ሊያሸንፈው አልቻለም ነበር፡፡ ጎልያድ ላይ ዛቻ አለ፣ ጎልያድ ላይ ሰይፍ አለ፣  ጎልያድ ላይ ኃይል አለ፣ ጎልያድ ላይ ጉልበት አለ፣ ጎልያድ ላይ ማስፈራራት አለ፣ ጎልያድ ላይ የጦር መሣሪያ አለ፡፡ ለዚህም ነው ፍልስጥኤማውያን በዚህ ሰው ተመክተው በእስራኤላውያን ላይ የተገዳደሩ፡፡

አምላክ ይሁን ካላለ በቀር አንዲት ነገር አትደረግም፡፡ ጎልያድ የእግዚአብሔር ሰው አይደለም፡፡ የህዝበ እስራኤላውያንን ደም ለማፍሰስ የሚፈጥን እጅ የያዘ ግፈኛ ሰው ነው፡፡ እግዚአብሔር ደግሞ የህዝቡን ደም ከእጁ ይፈልጋል፡፡ ስለዚህ የጎልያድ ዛቻ፣ የጦር መሣሪያ፣ ማስፈራራት፣ ኃይልና ጉልበት ሁሉ በእስራኤላውያን ዘንድ ቦታ የለውም፡፡ ምክንያቱም እስራኤላውያን የእግዚአብሔር ሰዎች ናቸውና፡፡ እነርሱ ዘንድ እምነት አለ፣ እነርሱ ዘንድ እግዚአብሔር አለ፣ እነርሱ ዘንድ ድል መንሳት አለ፣ እነርሱ ዘንድ ማሸነፍ አለ፣ እነርሱ ዘንድ ሞገስ አለ፡፡ ለጊዜው ጎልያዳውያኑ ደም ሊያፈሱ ይችላሉ፣ ለጊዜው ፍልስጥኤማውያኑ ሊገድሉ ይችላሉ፣ ለጊዜው ጎልያዳውያኑ ያሸነፉ ይመስላቸዋል፣ ለጊዜው ፍልስጤማውያኑ ኃይላቸው ከእነርሱ ጋር ይቆይ ይመስላቸዋል፣ግን አምላክ ከማን ጋር እንዳለ አያውቁም፡፡

ጎልያዳውያኑ! ዛሬ ግደሉን እንሞታለን፣ ዛሬ ደማችንን አፍስሱት፣ ዛሬ አስፈራሩን ዝም እንላለን፣ ዛሬ ተዋጉን ድል እንደረጋለን፣ ዛሬ ሥጋችንን አቃጥሉት እንቃጠላለን፣ ዛሬ በሰይፍ ቁረጡን አንገታችንን እናመቻቻለን፣ ዛሬ በጥይት ደብድቡን ደረታችንን እንሰጣለን፣ ዛሬ እሰሩን እጅ እንሰጣለን፣ ዛሬ አሸማቁን እንሸማቀቃለን፣ ዛሬ በኃይላችሁ ተመኩ፣ ዛሬ በጉልበታችሁ ተመኩ፣ ዛሬ በመሣሪያችሁ ተመኩ፣ ዛሬ በሚሆነው ሁሉ ነገር ስልጣን ይኑራችሁ፡፡ ግን አይቀጥልም፡፡ ምክንያቱም ጎልያዳዊነት የሚዝተው፣ ጎልያዳዊነት የሚያሸንፈው፣ ጎልያዳዊነት የሚገዳደረው የዳዊት ጠጠር እስኪለቀም ድረስ ብቻ ነው፡፡ ዳዊት ጠጠሩን ይሰበስባል፡፡ ከሁሉ የሚያንሰው ዳዊት ከሁሉ የሚበልጠውን ጎልያድ አሸንፈዋለሁ ብሎ ሊገጥመው ነው፡፡ ጎልያድ መገዳደር፣ መዛት፣ በጉልበቱ መመካት ልማዱ ነውና  ወንጭፉን ይዞ ጠጠሩን ለቅሞ የተጠጋውን ዳዊትን ውሻ የምትገድል መሰለህን ወንጭፍ ይዘህ የመጣህ አለው፡፡ ዳዊት ከጠጠሩ ጋር አብሮት ያለውን አምላክ ያውቃል፡፡ ለጎልያድ መለሰለት ውሻስ ጌታውን ያውቃል አንተ ግን ጌታህን የማታውቅ አህዛብ ነህ አለው፡፡ ዳዊት ዘንድ ፍርሐት የለም፡፡ ከጎልያዳዊ ሰይፍ ይልቅ ዳዊታዊ ጠጠር እንዲልቅ በውስጡ ያውቃልና፡፡

ዳዊት ጠጠሩን ከወንጭፉ ላይ አኖረ፡፡ ጎልያድ በዳዊት ድርጊት ሳቀ፣ ተደነቀ፣ ከእጀ የሚያስጥልህንም አየዋለሁ ብሎ ዛተ በራሱም ተመካ፡፡ ጎልያድ እስከዛሬ ድረስ ደም ያፈሰሰ፣ ደሀ የበደለ፣ ፍርድ ያጓደለ፣ በባርነት አገዛዝ ቀንበር ስር ህዝቡን ያስጨነቀ ዳዊት ስላልተነሣ ብቻ ነው፡፡ ዳዊት ሲነሣ ግን ጎልያድ ጎልያድነቱ ያከትምለታል፡፡ ዳዊት ጠጠሩን በወንጭፉ ላይ አስቀመጠና ወደ ጎልያድ ወረወረው፡፡ ጎልያድን ለተመለከተው ሰው እንኳን በጠጠር በጦርም የሚሸነፍ ሰው አይደለም፡፡ ጎልያድ በዚያ ዘመን በነበረ ማንኛውም መሣሪያ የሚሞት ሰው አይመስልም ነበር፡፡ ዛሬ ግን ትልቅነቱን እንድንረሳ በትንሽ ጠጠር ወደቀ፡፡ ዳዊት ጎልያድን በጠጠር ግንባሩ ላይ መትቶ ጣለው፡፡ ፍልስጥኤማውያን ወደቁ እጃቸውን በአፋቸው ላይ ጭነው ዝም አሉ፡፡ እስራኤላውያንም የድል ዝማሬን ዘመሩ፡፡ ዳዊት በጠጠር ከጣለው ጎልያድ ላይ ሰይፉን መዘዘና ቸብቸቦውን ቆረጠው፡፡ ከእስራኤላውያን ዘንድም ስድብን አራቀ፡፡ ዳዊታዊ ጠጠር እንዲህ ያለ ኃይል አለው፡፡

ዛሬ በሐገራችን ጎልያዳዊ አስተሳሰብ የተጠናወታቸው ሰዎች በዝተዋል፡፡ በመሣሪያቸው ተመክተው ያስፈራራሉ፣ ያስራሉ፣ ያንገላታሉ፣ ይገድላሉ፡፡ ምድርን በህዝቦቿ ደም አረከሷት፡፡ የህዝቡን ጩኸት በመሣሪያ በዛቻና በማስፈራራት ለማፈን ጥረት ያደርጋሉ፡፡ በመንግሥት መገናኛ ብዙኀን ላይም ይህን ማስፈራሪያ አብዝተው ያስተጋባሉ፡፡ ግን ዕለት ዕለት ቁጣው እየጨመረ መጥቷል፡፡ ዳዊታዊ ቁጣ መጥፎ ነው፣ ዳዊታዊ አስተሳሰብ ከባድ ነው፣ ዳዊታዊ ጠጠር አስቸጋሪ ነው፡፡ እስከዛሬ ድረስ ስናርደው ዝም ያለን ዳዊታዊ ጠጠርን እየፈለገ ስለነበረ ነው፡፡

እባካችሁ እርስ በርሳችን እንሰማማ፡፡ እኛው ገዳዮች እኛው ተገዳዮች፣ እኛው አስጨናቂዎች እኛው ተጨናቂዎች፣ እኛው አሳዳጆች እኛው ተሳዳጆች፣ እኛው አቃጣዮች እኛው ተቃጣዮች ሆነን እስከመቼ እንቀጥላለን፡፡ ጎልያዊ ዛቻ፣ ጎልያዳዊ ማስፈራሪያ የዳዊትን ቁጣ ያስነሣል፡፡ ከሁሉ ታናሽ የሆነውን ብላቴና ያስቆጣል፡፡ ዳዊት እኮ ከእርሱ የሚበልጥ ስንት ሚሊዮን ህዝብ እያለ ነው ገና በ12 ዓመቱ ጎልያዳዊ ዛቻ የቀሰቀሰው፡፡ ስለዚህ ሌሎችን ብላቴኖችን የሚቀሰቅስ ጎልያዳዊ ማስፈራሪያችንን እና ትምክህታችንን እናስወግድና እንነጋገር፡፡ ትናንት የገነባናቸውን ዛሬ ካፈረስናቸው፣ ትናንት አደግን ተመነደግን ያልንባቸውን ዛሬ ከናድናቸው ብልጽግናችን ከቶ ወዴት አለ፡፡ እየሞተ ያለው የእኛው ወገን ነው እየገደለ ያለም የእኛው ወገን ነው፡፡ አልሸባብ አልመጣብን፣ አይሲስ አልደረሰብን፣ ቦኮ ሐራም አልተቃወመን ታዲያ ማንን ማን ይገድላል? የእግዚአብሔርን ህንጻ እያፈረስን እንደሆነ አይገባንም እንዴ? እኛ በምናፈርሰው የእግዚአብሔር ህንጻ እግዚአብሔር ተቆጥቶ ራሱ በራሱ ሥልጣን እኛን እንዲያፈርሰን እወቁ፡፡ አትጠራጠሩ ዳዊትን አስነስቶ ቸብቸቧችንን ያስቆርጠናል፡፡ እኛ ለገነባነው እና እኛ ለሠራነው ህንጻ መፍረስ ተጨንቀን አይደል እንዴ መሠረተ ልማቶች ፈረሱ በሚል ሰበብ ሰሪዎቹን እየገደልናቸው ያለን፡፡ ታዲያ እግዚአብሔርስ ገንባን ሳንለው የገነባንን የራሱ ንብረቶች የሆንነውን ህንጻዎች ስታፈርሱን ዝም ይል ይመስላችኋል፡፡ በፍጹም ዝም አይልም፡፡ ቃየን ይቅበዘበዛል ያገኘው ሁሉ ይገድለዋል፡፡ ጎልያድ ይዝታል ዳዊታዊ ጠጠር ግን ኃይልን ታደርጋለች፡፡

“ንኡስ አነ እምአኃውየ፣ እኔ ከወንድሞቼ ታናሽ ነኝ” ያለው ዳዊት “ወአሰሰልኩ ጽእለተ እምደቂቀ እስራኤል፤ ከእስራኤላውያን ልጆች ዘንድ ስድብን አጠፋሁ” በማለት የደስታ ዝማሬን ዘመረ፡፡ ዳዊት ሲዘምር ጎልያድ ወዴት ነበር? በጠጠር ወድቆ ሞቶ ነበር፡፡ ስለዚህ ከጎልያድ ሰይፍ የሚልቅ የዳዊት ጠጠር በህዝቡ ዘንድ እንዳለ አውቀን ህዝባችንን ለሚበልጥ ቁጣ ባናነሣሣው የሚል ምክር ለሚሰማኝ ሁሉ እመክራለሁ፡፡ አልሰማም ለሚል ግን ዳዊታዊ ጠጠር ተነሥቶ ጎልያዳዊ አስተሳሰብ ወድቆ “ወአሰሰልኩ ጽእለተ እምደቂቀ ኢትዮጵያ፤ ከኢትዮጵያውያን ልጆች ዘንድ ስድብን አጠፋሁ” የሚለውን የድል ዝማሬ ሊዘምሩበት ጊዜው ቅርብ ይሆናል፡፡ ለዚህ ደግሞ ወደ ኋላ ዞራችሁ ያለፈውን መንግሥት ታሪክ መርምሩ፡፡ “ምክር ሰናዪት ለኩሉ ዘይገብራ፣ ለሚያደርጋት ለሚፈጽማት ሁሉ ምክር መልካም ናት”

አበቃሁ

“በአግባቡ ያልተጠገነ ስብራት”

ነሐሴ 17/ 2008 ዓ.ም

ደብረ ማርቆስ፣ ኢትዮጵያ

በተለያዩ አጋጣሚዎች ሰዎች ለስብራት ይዳረጋሉ፡፡ በብዛት የሚስተዋለው ስብራት ግን አካላዊ ስብራት ነው፡፡ ይህ አካላዊ ስብራት በእግር፣ በእጅ፣ በአጥንት ላይ በብዛት ይስተዋላል፡፡ በብዛት የሚከሰተውም ከመውደቅ ጋር ተያይዞ ነው፡፡ በተለይ በክረምት ወራት ከላይ ዝናብ ሲዘንብ ምድር ውኃ መቋጠር ትጀምራለች፡፡ በዚህ ጊዜ ሙሉ በጋውን ሲዘልባት የነበረውን ሁሉ ዳዴ እያሰኘች ትነዳዋለች፡፡ አንዳንዱንም እግርህን አልቀበልም ብላ ሰማይ አድርሳ ታፈርጠዋለች፡፡ ያኔ ነው ነገር ተበላሽቶ ስብራት የሚባል ጣጣ የሚፈጠረው፡፡ ከዚያም እንደተሰበሩ አውቆ መጠገን የሚባለውን ፍልስፍና መዘመር ያስፈልጋል፡፡ ስለተሰበርን ብቻ መሰበርን እንደ ውርደት ቆጥረን ስብራታችንን አፍነን መያዝ የለብንም፡፡ ሆኖም ግን መጠገን እንደሚያስፈልገን ራሳችንን ካሳመንን በኋላ ጠጋኝ መፈለግ ግድ ይለናል፡፡ መጠገን እና መጠገን (ጠ ይጠብቃል) ጠጋኝ እና ጠጋኝ ሁሉም አንድ አይደሉም፡፡ አንዳንዱ ጊዜያዊ ጥገና ይሰጣል፣ አንዳንዱም ጥገና የሚመስል ነገር ያደርጋል፣ አንዳንዱ ደግሞ ሙሉ ጥገኛ ይሰጣል፣ አንዳንዱ ደግሞ ከጥገናም በላይ ሌሎችን አስፈላጊ ምክሮችን እና ተሞክሮዎችን ይለግሳል፡፡

ዛሬ እየጻፍኩት ያለው ወጌሻ ስለሆንኩ አይደለም ወይም ደግሞ እግሬ ወይም እጄ ተሰብሮብኝ አይደለም፡፡ አካላዊ ስብራትን ለመተርጎምም ፈልጌ አይደለም ሞራላዊ ስብራትን፣ አገራዊ ስብራትን፣ ህዝባዊ ስብራትን ለመናገር ፈልጌ ነው እንጅ፡፡ በሀገራችን በተለያዩ ጊዜያት በተለያዩ ቦታዎች ብዙ የማንነት ጥያቄዎች ይመጣሉ፡፡ እነዚህን ጥያቄዎች ግን በወቅቱ እንደ ጥያቄ ተመልክቶ ሊያስተናግዳቸው የቻለ ሰው አልነበረም አሁንም የለም፡፡ በመሆኑም በጥያቄ ላይ ሌላ ጥያቄ ሲደረብ ለነገ እየተባለ ሲገፋ ኖረና ዛሬ ላይ ከባድ ሀገራዊ ስብራትን ፈጠረ፡፡ የህዝቡ አቤቱታ እየጨመረ መጣ፡፡ የአንዱ ስብራት ለሌላውም ስብራት እየሆነ መጣ፡፡ በእርግጥ እስካሁን ድረስም ስብራታችሁ ስብራታችን አይደለም ያሉ አሉ፡፡ ሆኖም ግን ስብራታችን አገራዊ ስብራት ነው፡፡ ይህ ስብራት ደግሞ በዚህ የሚቀጥል ከሆነ ለሁላችን ስብራት የሚሆንበት አንድ ቀን ይመጣል፡፡ ህዝቡ ለምን መቃወም አስፈለገው? የመቃወም አባዜ ተጠናውቶት ይሆን? አይደለም እናውቀዋለን ኢትዮጵያውያን ከመጠን በላይ ያለፈ ትእግስት ያላቸው ህዝቦች ናቸው ነንም፡፡ ከትእግስት መስመር አልፎበት የማንነት ስብራት ሲደርስበትና ስብራት ሲገጥመው ግን ወጌሻ ሆነን መጠገን ይገባናል፡፡ ምክንያቱም ግብር ከፋዩ ህዝብ ነው፣ መሠረተ ልማቱ የህዝብ ነው፣ በመንግሥት የአመራር ቦታዎች ላይ ያሉትም የህዝብ ናቸው ከህዝብ ናቸው፡፡ ሁሉም አንድ ጊዜ ጠቅላይ ሚኒስቴር መሆን አይችልም እንጅ እኮ እኛም ጠቅላይ ሚኒስቴር ለመሆን የሚጎድለን ነገር የለም ነበር፡፡ ግን ስልጣኑን ለሌላ አሳልፈን ሰጥተነዋል ምክንያቱም ሊመራን ወይም ሊያስተዳድረን ይችላል ያልነው አንድ ሰው ብቻ ስለሆነ፡፡ ዛሬ የሚገድለው እና የሚገደለው ህዝብ እንደ አንድ አገር ዜጋ እኩል ድርሻ ያላቸው ናቸው ለኢትዮጵያ፡፡ የሚገድለው ለአገሬ አስብላታለሁ ከሚለው በላይ እየሞተ ያለው ዜጋ ያስብላታል፡፡ ሆኖም ግን እንደ ባቢሎናውያን ለመሰማማት እና ለመደማመጥ አልቻልንምና የህዝቡ ጥያቄ በጥይት ሲመለስ ተመለከትነው፡፡ ይህ መልስ ምናልባትም ለሕዝቡ የማንነት ስብራት ጊዜያዊ መፍትሔ ሰጥቶ ህዝቡን እንዳይቃወም ልናደርግበት እንችል ይሆናል ዘላቂ መፍትሔ ግን አይሆንም፡፡ በረሃብ ተጎድቶ ዛሬ እንዳይጮኸብን ያለውን ህጻን ተቆጥተንም ሆነ አስፈራርተን እንዳይጮኽ ልናደርገው እንችላለን፡፡ ይህ ማለት ግን ልጁ መጮኹን ያቆመው ረሀቡ ስለጠፋለት አይደለም ስለፈራ እንጅ፡፡ ምናልባትም በዚህ ከቀጠልንበት አንድ ቀን ከሞት ሰይፍ ይሻላል እንዲሉ አበው ሰይፍ ሊመዝብን ይችላል፡፡ ህጻን መሆኑን አንመልከተው እርሱ ዘንድም ብሶት ታፍኗልና፡፡

“መንግሥት ኃላፊነቱን እየተወጣ ነው” የሚባለው በእውነት የህዝብን ደም ሲያፈስ ነው ወይስ ደግሞ ጥያቄያችሁ ተገቢ ነው ወደ ፊት እናስተካክላለን እናንተ የምትሉትን ነገር እኮ እኛም ቀድመን ተረድተነዋል በማለት በሰላም ህዝቡን የሚያነጋግር ሲሆን ነው፡፡ የኃይል ጥቃት ጊዜያዊ ጥገና ነው፡፡ ምክንያቱም የህዝቡ ስብራት በአግባቡ እስኪጠገን ድረስ ስብራቱ በየጊዜው ማስቸገሩ አይቀርም፡፡ መንግሥት ጥሩ ወጌሻ መሆን ካልቻለ ከባድ ችግር ይፈጠራል፡፡ በአገራችን ላይስ ከህዝቡ በሚበልጡ ፖሊሶች እያስፈራራን እንደ ህጻን ልጅ ዝም እናስብላቸው ትናንትና ብራዚል ላይ የህዝቡን ስብራት በዓለም አደባባይ ሲያጋልጥ ምን አደረግን? ምንም ልናደርግ አንችልም የእኛን ሚዲያ ቀጥታ ስርጭት ልናቋርጠው እንችላለን የአትሌቱ ተቃውሞ ግን አልተቋረጠም ነበር፡፡ ሌሎች ታላለቅ ሚዲያዎች ቀጥታ ሽፋን ሰጥተውት ነበር እኮ፡፡ ታዲያ የህዝባችንን ጩኸት በእንደዚህ ዓይነት አጋጣሚዎች የሚገልጹ ዜጎች ካሉ የሀገራችንን ህዝብ ብናስፈራራው ምን ዋጋ አለው? እኛ እኮ ዝም  ካልን ቆየን በጣም ብዙ ጊዜ አለፈን፡፡ ህገ መንግሥቱ የመናገር መብት ስለሰጠ እንናገራለን ነገር ግን የማሰር ስልጣንን ስለሰጠ ደግሞ እንታሰራለን፡፡ እንደዚህ እየሆነ እስከመቼ? እዚህ ያለውን አስፈራርተን ዝም ብናስብለውም ስብራቱን ማከም የሚችልበትን አጋጣሚ ባገኘ ቁጥር ባለም አደባባይ ቅሬታውን ይገልጻል፡፡

ስለዚህ የጋራ መፍትሔ መፈለግ ያስፈልገናል፡፡ ህዝቡ ተቃውሞውን እንዲያቆም ጥያቄውን መመለስ ያስፈልጋል፡፡ የህዝቡ ደም እንዳይፈስ መንግሥት ያሰማራቸውን ደም አፍሳሾች መሰብሰብ አለበት፡፡ በእውነት መንግሥት ላይ አንዳችም ጥፋት ባይኖርበት ኖሮ መቶ ፐርሰንት መረጠን ያልነው ህዝብ በየወረዳው እና በየቀበሌው ለምን ይቃወመናል? አንዳንዴ እኮ ራስንም ዞር ብሎ ማየት ያስፈልጋል፡፡ ዝንጀሮ በሌላው መላጣ የምትስቀው እኮ የራሷን መላጣ ዞራ ስለማታየው ብቻ ነው፡፡ የራሷን መላጣ ብታይ ግን በሌላው መላጣ የምትስቅበት አፍ እና አንደበት አይኖራትም ነበር፡፡ ስለዚህ የስብራቱ ጥገና ፍቱን መሆን አለበት፡፡ ጀምሮ ነካክቶ ስብራቱን አባብሶ ዞር ማለት ምንም ፋይዳ የለውም፡፡ እስከዛሬ ድረስ እኮ ተመልክታችሁታል፡፡ ምን ላይ ችግር እንዳለ፣ ምን ላይ ህዝቡ ቅር እንደተሰኘ መመርመር አለባችሁ፡፡ ትልልቅ አገራዊ ፕሮጀክቶች ሲቀረጹ ከመቀረጻቸው በፊት ህዝቡን ማወያየት ያስፈልጋል፡፡ ፕሮጀክቱ ብዙ ገንዘብ ከፈሰሰበት በኋላ ወደ ህዝቡ መጥቶ ህዝቡ ድንበራችንን ይጋፋል፣ ታሪካችንን ያደበዝዛል፣ ማንነታችንን ያሳጣል ወዘተ ብሎ ቅሬታ ሲያቀርብ ወደ ድብድብ እና ግድያ ከማምራቱ በፊት እውቅና መስጠት ያስፈልጋል፡፡ አልታደል ብለን ነው እንጅ ቅሬታ ያቀረበ ሰው በእውነት ይደበደብ ነበር? ይታሠር ይገደል  ነበር? ለወደፊት እቅዳችን እኮ ግብአት ነው፡፡ የሕዝቡ ቅሬታ ለሚያስተውል መሪ በጣም ሲበዛ ጠቃሚ ነው፡፡ መልካም እየሰራን እንደሆነ የሚነግረን ሰው ምንም አይጠቅመንም ምክንያቱም እየሠራነው ያለው ነገር ስለሆነ፡፡ ጉድለታችንን የሚመለከት ዓይን ግን ተገቢ ነው እኛ መስሎን ከሠራነው በተጨማሪ ሌላ መንገድ ያሳየናልና፡፡

እኔ ይህንን ስጽፍ የሚሰማኝ ሰው ላይኖር ይችላል ምክንያቱም በማንም ዘንድ ቦታ ስለሌለኝ፡፡ ግን አንድ ቀን ታሪክ ሆኖ እንደማገኘው አልጠራጠርም፡፡ ይህ ትንቢት አይደለም አሁን እያየነው ያለ ነገር ነው፡፡ ስብራቱን በደንብ አላከሙትም፡፡ ህዝቡ ተሰብሮ እንደወጣ ሌላ ስብራት ተጨምሮበት እየገባ ነው ያለው፡፡ በተለያዩ ቦታዎች መልካቸውን እየቀያየሩ ተቃውሞዎች እየመጡ ናቸው፡፡ እስካሁን ግን ህዝቡን ሰብስቦ ምንድን በደልናችሁ? ያለ አካል የለም፡፡ በደሉን አጠገቡ ሆነን ካልሰማነው ምን የኅሊና እርካታ ሊሰጠን ይችላል፡፡ እየጠገንነው ያለው ስብራት ነገም መሰበሩ አይቀርም ምክንያቱም በአግባቡ አልጠገንነውምና፡፡ ወይም ከስብራቱ ውጭ ያለውን አካሉን ነውና የጠገንለት፡፡ ስለዚህ በዚህ የሚቀጥል ከሆነ እኛ ማድረግ የምንችለውን ነገር እናድርግ፡፡ ህዝቡን ከሞት አገሩን ከመቅሰፍት እንዲጠብቅልን ወደ አምላካችን መጮኽ ብቸኛው አማራጫችን ነው ለእኛ ለሚገደልብን እና ወደፊትም ለምንገደል ሰዎች፡፡ በዚህ ጩኸት በየቤተ እምነታችን በርትተን አምላክን እንለምን እርሱ ምሕረት በእጁ አለችው፡፡ እርሱ ነገርን ይቀይራል አትጠራጠሩ ሁሉም ከስብራቱ ይጠገናል!!!!

አበዛሁ ይብቃኝ!

“ወማየ ብሔራሰ እኩይ ውእቱ”

© መልካሙ በየነ

ነሐሴ 05/2008 ዓ.ም

ደብረ ማርቆስ፣ ኢትዮጵያ

ኤልሳዕ መምህሩ ኤልያስን ሸኝቶ ሲመለስ ዮርዳኖስን ተሻግሮ ኢያሪኮ ደረሰ፡፡ ከዚያም ከከተማው ገባና “ሠናይት ንብረታ ለዛቲ ሐገር” አለ፡፡ ኤልሳዕ እየተመለከታት ያለችው ሀገር መልካም ናት፡፡ ከውጭ ሲመለከቷት መልካም ናት፣ ያማረች ናት፣ ያጌጠች ናት ለዚህም ነው ኤልሳዕ መልካምነቷን የሚመሠክርላት፡፡ ሆኖም ግን የሀገሪቱን መልካም መሆን አለመሆን የሚያውቁ በውስጧ የሚኖሩ ሰዎች ብቻ ናቸው፡፡ ሌሎች የሚመለከቱት ህንጻውን ነው፣ ሌሎች የሚመለከቱት መንገዱን ነው፣ ሌሎች የሚመለከቱት የቤተ መንግሥቱን ልምላሜ ነው፣ ሌሎች የሚመለከቱት 24 ሰዓት ያለአገልግሎት የሚፈሰውን ፋውንቴን ነው እውነቱ ያለው ግን በኗሪዎች እጅ ብቻ ነው፡፡ ለዚህም ነው ኤልሳዕ ሐገሪቱ መልካም ናት እያለ ስለሐገሪቱ መልካምነት ሲናገር ከታይታ መልካምነቷ ያልተጠቀመው ህዝብ  “ወማየ ብሔራሰ እኩይ ውእቱ፣ ነቢየ እግዚአብሔር ኤልሳዕ ሆይ! ውኃው ግን ወላድ ቢጠጣው ያመክናል፣ መካን ብትጠጣውም አንጀቷን ቆርጦ ሆዷን በጥብጦ ይገድላታል” ማለቱ፡፡

የአገራችን መልካምነት፣ ታይታነት፣ ዕድገትና ልማት፣ ብልጽግና ሰላም ወዘተ እንዲህ ነው፡፡ አሜሪካ ብትመሰክር፣ እስራኤል ብትመርቅ፣ ቻይና ብታሞግስ፣ ኮሪያ ብትሸልም፣ ጃፓን ብታደንቅ አይገርምም ምክንያቱም እነርሱ ያዩት ፎቁን እንጅ ከፎቁ ሥር የወደቁትን አይደለምና፡፡ እነርሱ የተመለከቱት የውኃ ማስተላለፊያ ቱቦውን እንጅ ውኃውን አይደለምና፡፡ እነርሱ የተመለከቱት አስፋልቱን እንጅ በአስፋልቱ ላይ ተኝቶ የሚያድረውን መጠለያ አልባ ወገኖቻችንን አይደለምና፡፡ እነርሱ የተመለከቱት የቤተ መንግሥቱን የ24 ሰዓት የመብራት አገልግሎት እንጅ የእኛን በኩራዝና በሻማ ማደራችንን አይደለምና፡፡ እነርሱ የተመለከቱት የቴሌቪዥኗን ኢትዮጵያ ነው እንጅ እኛ የምንኖርባትን እውነተኛዋን ኢትዮጵያ አይደለምና፡፡ ስለዚህም አንፈርድባቸውም፡፡ ደግሞም እኮ እኛ ተደራጅተን ለመኖሪያ እንኳ 200 ካሬ ሜትር ያላገኘነውን የአገራችንን መሬት በገፍ የሚያፍሱ ስለሆነ ቢያወድሱን አይገርምም፡፡ አለቃ ገብረ ሃናን ልጃቸው “አባቴ ሰው ሁሉ ድንቼ ድንቼ ይለኛል” አለቻቸው አሉ፡፡ እርሳቸውም ሲመልሱ “ልጄ እንዳይልጡሽ ተጠንቀቂ” አሏት ይባላል፡፡ ስለዚህ ነው እንግዲህ መጠንቀቅ የሚያሻን፡፡ ድንቼ ድንቼ የሚለንን የውጭ ሙገሳ አንሻም በሉልን ምክንያቱም ሊልጡን የተዘጋጁ ናቸውና፡፡

ኤልሳዕ የዚችን ሐገር እውነተኛ ማንነት ተረዳ፡፡ የሃይማኖት አባቶቻችን ሆይ ኤልሳዕን እንስማው እባካችሁ፡፡ ዝም ብለን ይህች አገር መልካም ናት ባንል መልካም ነው፡፡ ኤልሳዕ ውጯን ስለተመለከተ ነው እናንተ ግን ውስጧን ትመለከታላችሁና የመልካምነቷ ተካፋዮች ስለመሆናችሁ ማረጋገጥ አለባችሁ፡፡ አሁን ኤልሳዕ መልካም አገር እንደሆነች ተረድቷል ነገር ግን መልካምነቷን የሚለውጥ አንድ ችግር እንዳለ ከነዋሪዎች ሰምቷል፡፡ ታዲያ ሐገሪቱ መልካም ናትና እንዲህ ያለውን የማይገባ ስም አትለጥፉባት ነው እንዴ ያለው? ወይስ አንዴ መልካም ናት ብያለሁ ብያለሁ ዝም ብላችሁ መልካምነቷን ተቀበሉ ነው ያለው? አንዳንዴ እኮ እየኖርንበት ስላለው ሁኔታ ከጠፋን ራሱ የሚኖሩትን ማየት እና መጠየቅም ያስፈልገናል፡፡ አንዳንድ ጊዜ እየኖርን ራሱ እየኖርን ስላለበት ሁኔታ የምናውቀው ነገር ላይኖር ይችላል፡፡ ስለዚህ የኤልሳዕን ድንቅ ተግባር ለህዝባችን ማሳየት ይጠበቅባችኋል ማለት ነው፡፡

ኤልሳዕም አገሪቱስ መልካም ነበረች ዳሩ ግን ውኃው መርዝ ነው፡፡ ወላድን ያመክናል፤ መካንንም ይገድላል እንጅ ያሉትን ወገኖች ሰምቶ መፍትሔ ፈለገላቸው፡፡ ምክንያቱም ኤልሳዕ  ንብረቱን ትቶ ለድኃ አብልቶ መምህሩ ኤልያስን የተከተለው ራሱን ለእግዚአብሔር ሰጥቶ ነውና የህዝቡን ሞት አይፈልግም፡፡ ስለዚህህዝቡ በውኃው መርዝነት አንጀቱ ሲቆረጥ ሆዱ ሲበጠበጥ መመልከት አላስቻለውምና “አዲስ ሸክላ ጨው ጨምራችሁ አምጡልኝ” አለ፡፡ ከአንድ አባት የሚጠበቀው መልካም ነገር ይኼ ነው፡፡ ስለዚህ የዛሬ አባቶቻችንም የሰላም ጨው፣ የፍቅር ጨው፣ የአንድነት ጨው፣ የመረዳዳት ጨው፣ የመተባበር ጨው፣ የመተሳሰብ ጨው፣ የመቻቻል ጨው፣ የመዋደድ ጨው በአዲስ ማሰሮ ጨምራችሁ እመጡልኝ አንጀታችሁን የሚቆርጠውን ሆዳችሁን የሚበጠብጠውን መርዝ ላስወግድላችሁ ማለት ያስፈልጋችኋል፡፡ ከዚህ በፊት ግን እንደ ኤልሳዕ ጥፋቱ ማን ላይ እንደሆነ በግልጽ መለየት ተገቢ ነው፡፡ ውኃው ላይ ነው ወይስ ውኃውን ከሚጠጡት ሰዎች ላይ ነው ችግሩ ያለው? የሚለውን በሚገባ ማወቅ ያስፈልጋል፡፡ መንግሥት ላይ ነው ወይስ ሕዝቡ ላይ ነው ጥፋቱ? የሚለውን እንደ አባትነታቸው የማወቅና የመረዳት ግዴታ አለባቸው ምክንያቱም ያለሕዝብ የሕዝብ አባት መሆን አይቻልምና፡፡ አባቶች ከመንግሥት ጋር ወግነው ህዝቡ ሲታሰር፣ ሲደበደብ፣ ሲገደል እየተመለከቱ ዝም ማለት ግን የኢሳይያስን ለምጽ የሚያከናንብ ፍርሐትና አድርባይነት ነው፡፡ የዚህ ሁሉ ደም ሲፈስ እየተመለከትን ለጸሎት ለሱባኤ ለምሕላ ያወጅነው የአባትነት ዐዋጅ የት አለ? የሙስሊሙም፣ የክርስቲያኑም የሃይማኖት አባቶች ለዚህ ለፈሰሰው ደም ምንም ዓይነት ከሃይማኖቱ የሚጠበቅ ተግባር አላሳዩም፡፡ ይልቁንም መንግሥት የተናገራቸውን ቃላት ሳንቀይር “እንደ በቀቀን” ብናስተጋባ ግን ታሪክ አንድ ቀን ይወቅሰናል፡፡ ዕድሜያችን አጭር ናት፣ ዛሬ ናት አልያም ነገ ብቻ ናት ያለችን ጊዜ በዚች ጊዜ ውስጥ ግን የሰላም ማሰሮንአምጡልኝ ማለት ይጠበቅብናል፡፡

ኤልሳዕ በአዲስ ሸክላ ጨው ጨምረው እንዲያመጡለት ጠየቀ ህዝቡም አመጡለት፡፡ ኤልሳዕ እውነተኛ አባት መሆኑን ተረድተዋል፣ የኤልያስ ደቀመዝሙር እንደሆነ አውቀዋል፣ እውነተኛ የእግዚአብሔር ነቢይ እንደሆነ ተረድተዋል ስለዚህም ታዘዙት በአዲስ ሸክላ ጨው ጨምረው አመጡለት፡፡ ከዚያም ምንጩን አሳዩኝ አላቸው ምንጩን አሳዩት፡፡በቃ ይህ ነው ዋናው መፍትሔ ምንጩን መለየት ያሻል፡፡ ዝም ብሎ ከሚፈሰው ውኃ ጋር መፍሰስ አይደለም ምንጩ ላይ መሄድ ነው እንጅ፡፡ የደም መፍሰሱ ምንጭ ምነድን ነው? የመገዳደላችን ምንጩ ምንድን ነው? ንብረታችን የመውደሙ ምንጭ ምነድን ነው? የህዝባችን መቆጣት ምንጩ የት ነው? ማለት ተገቢ ነው፡፡ ለዚህ ነው ኤልሳዕ ምንጩን አሳዩኝ ማለቱ፡፡ ህዝቡም ምንጩን አሳዩት፡፡  እርሱም እንደአባትነቱ “እግዚአብሔር አምላከ እስራኤል ፈወስክዎ ለዝንቱ ማይ ከመ አልቦ ዘይመክን እምኔሁ ወዘይመውት” ብሎ ጨው ያለበትን አዲሱን ሸክላ ከምንጩ ላይ አድርጎ ጸልዮበታል፡፡ ከዚህ በኋላ ውኃው ተፈውሶ ወላድ ብትጠጣው የማያመክን መካን ብትጠጣውም የማይገድል ሆኗል፡፡ ከሞት የከፋ ነገር የለም ኤልሳዕ ከዚህ ሞት የታደጋቸው የአባትነቱን አደራ የተወጣው በዚህ መልኩ ነው፡፡ ስለዚህ ዛሬም አባቶቻችን ሆይ የኤልሳዕን ሥራ ትሠሩ ዘንድ እንማልዳችኋለን፡፡ አገራችን መልካም ናት፣ አገራችን የሃብታሞች ሃብታም ናት፣ አገራችን ትልቅ አገር ናት ነገር ግን ወላድን የሚያመክን መካንን የሚገድል ውኃ አለባት፡፡ ይህንን ውኃ መፈወስ የአባቶችቻን ትልቅ ኃላፊነት ነው፡፡

ሁሉም የሚጠቀምበትን ሰላም ፍቅር አንድነት ለህዝቦቻችን ያድልልን ዘንድ የፈጣሪያችን መልካም ፈቃዱ ይሁንልን አሜን፡፡

“ወሥሉጥ ስምኪ በኀበ እግዚአብሔር”

© መልካሙ በየነ
ነሐሴ 04/2008 ዓ.ም
ደብረማርቆስ፣ ኢትዮጵያ

የአባ ሕርያቆስ ረድኤት በረከት ይደርብንና እመቤታችንን ባመሰገነበት ቅዳሴው እንዲህ አለ ሊቃውንተ ቤተ ክርስቲያንም እንዲህ ብለው ተረጎሙልን፡፡ የቃሉ በረከት በሁላችን ላይ ይደርብን አሜን፡፡
ወሥሉጥ ስምኪ በኀበ እግዚአብሔር፡፡ ስምሽም በእግዚአብሔር ዘንድ በማማለድ ሥሉጥ ነው፡፡ ይህም በአንድ ሰው ታውቋል፡፡ ታሪክ እጅግ ገንዘቡ የበዛ የተረፈው አንድ ባለጸጋ ነበረ ላዝማሪ ለዘዋሪ እየሰጠ አለቀበት፡፡ አንድም የዚህ ዓለም ገንዘብ ሲሰበሰብ እንጅ ሲጠፋ አይታወቅምና፡፡ ኅልፈቱ ቅድመ አስተርእዮቱ እንዲል፡፡ ከዚህ በኋላ ከብሬ በኖርሁበት አገር ተዋርጄ ሰጥቼ በኖርሁበት አገር ለምኜ  አልኖርም ብሎ አገር ጥሎ ቁርበት ጠቅሎ ሲሄድ ሰይጣን የጨዋ ልጅ መስሎ ከጎዳና ቆይቶ ወዴት ትሄዳለህ አለው ከብሬ በኖርሁበት አገር ተዋርጄ ሰጥቼ በኖርሁበት አገር ለምኜ  አልኖርም ብየ አገር ጥየ ቁርበት ጠቅልየ መሄዴ ነው አለው፡፡ ያዘነ መስሎ ደንጊያውን በምትሐት ወርቅ አስመስሎ ይህን ብሰጥህ አትመለስምን አለው፡፡ ይህንንማ ካገኘሁ ስንኳን ለእኔ ለልጅ ልጄ አይበቃም አለው ከዚህ በኋላ ሰጠው አንተም ፈቃዴን ፈጽምልኝ አለው፡፡ ምን ላድርግልህ አለው፡፡ አብ ወልድ መንፈስ ቅዱስን ካድልኝ መላእክት ጻድቃን ሰማዕታትን አያማልዱም በል አለው፡፡ ካደ አያማልዱም አለ፡፡ ከተለያዩ በኋላ ነገር ረስቼ ቆየኝ አለው፡፡ ምእመናን አፍረው አክብረው ስሟን የሚጠሯት ማርያም የምትባል አለች ወላዲተ አምላክ መሆኗን ካድልኝ አለው፡፡ የለማኝ ምኩዜን ምን ይዞ ይሄዷል ጉዞ እንዲሉ እርሷንስ አይሆንም አለው፡፡ እንኪያስ አምጣ ብሎ ወርቅ አስመስሎ የሰጠውን ደንጊያ ተቀብሎ ልብ ራሱን ብሎ ገደለው፡፡ መላእክተ ጽልመት ነፍሱን ከሥጋው ለይተው እጅ አድርገዋታል፡፡ መላእክተ ብርሃንም የጌታን ቁርጽ ፍርድ ሳያዩ አይለዩምና ከእመቤታችን ዘንድ ሂደው ምነው ዝም አልሽ ይህች ነፍስ ከሥጋው የተለየች ባንቺ ምክንያ አይደለምን አታማልጅም አሏት፡፡ እርሷም መሐር ሊተ ወልድየ ዛተ ነፍሰ አለችው፡፡ ከልብኑ ይትመሐር  አባቴን እኔን የባሕርይ ሕይወቴ መንፈስ ቅዱስን የወዳጆቼ የመላእክትን የጻድቃን የሰማዕታት አማላጅነታቸውን የካደ ይማራልን አላት፡፡ ዘጸውዐ ስምኪ ወዘገብረ ተዝካረኪ እምሕር ለኪ ያልኸው ቃልህ ይታበላልን አለችው፡፡ ያውስ ቢሆን የሕጸጸ ምግባር ነው እንጅ የሕጸጸ ሃይማት ነውንነገር ግን ከሥጋሽ ሥጋ ከነፍስሽ ነፍስ ነሥቼ ሰው መሆኔ ፈቃድሽን ላልፈጽምልሽ ነውን ምሬልሻለሁ አላት፡፡ እንኪያስ ከማርህልኝ ነፍሱን ከሥጋው አዋሕደህ አስነሣልኝ  አለችው፡፡ ነፍሱን ከሥጋው ጋር አዋሕዶ አስነሣላት  ለምን ካድህ አለችው፡፡ ባጣ አላት ያጣ ይለምናል እንጅ ይክዳልን  አሁንም ከልጄ አማልጄህ እንዲህ ካለ ቦታ ምግብህን አዞልሃልና ሂድ አለችው፡፡ በዚያች ቦታ አንድ ባለጸጋ ነበር፡፡ አንዲት መልከ መልካም ልጅ ነበረችው፡፡ ባለጸጋ መጥቶ ልጅህን ስጠኝ ያለው እንደሆነ ልጄን በመልክ አትተካከላትም ይለዋል፡፡ መልከ መልካም መጥቶ ስጠኝ ያለው እንደሆነ ልጄን በገንዘብ አትተካከላትም ይለዋል፡፡ እንዲህ አድርጎ ከፍቅሩ ጽናት የተነሣ ያኖራት ነበረ፡፡ በዚያች ቀን እመቤታችን ከቤተ ክርስቲያን እንዲሄድ አድርገዋለች፡፡ የባለጸጋ ጸሎት አጭር ነውና የሰጠኸኝን አትንሣኝ ይህችን አንዲት ቅንጣት ልጄን ባርክልኝ ብሎ ተቀመጠ፡፡ ወዲያው ተደሞ መጣበት፡፡ ያም ሰው ጠፈር ጠፈሩን እያየ ሲዞር ከሱ አጠገብ ደረሶ ቆመ፡፡ ልጅህንም ከብትህንም ለዚህ ሰው ስጠው አለችው፡፡ ቀና ቢል አየው፡፡ ከዚህ በኋላ ወስዶ ልጁንም ከብቱንም ሰጥቶት ወዲያው ዐረፈ፡፡ እርሱም ቆርቦ የእመቤታችንን ስሟን ሲጸራ ዝክሯን ሲዘክር የሚኖር ሁኗል፡፡ ከሞተም በኋላ በዚህ ጊዜ ያልፋልየማይባል መንግሥተ ሰማያትን አውርሰዋለችና እንዲህ አለ፡፡
፩ዱ ነዳይ ዘክሕደ ሃይማኖቶ ኪያኪ ክሕደ ሶበ አበየ በቅድመ ሰይጣን ዘአስሐቶ
አሚነ ዚአኪ ድንግል ለአድኅኖ ነፍሱ በቍዐቶ
እንዘ ይሴባሕ ተአምርኪ ወለጽጌኪ ምሕረቶ
ተንሥአ እምንዋሙ ወአተወ ቤቶ እንዳለ ደራሲ፡፡
(ቅዳሴ ማርያም አንድምታ ትርጉም ገጽ 30 እና 31)
ይቆየን……

“አትናገር፤ ተናገር ካሉህ ግን እውነቱን ብቻ ተናገር!”

© መልካሙ በየነ

ነሐሴ 04/2008 ዓ.ም
ደብረማርቆስ፣ ኢትዮጵያ

“አትናገር፤ ተናገር ካሉህ ግን እውነቱን ብቻ ተናገር!” የሚለውን ምርጥ ቃል እኔ በዚህ መልኩ ልጻፈው እንጅ የቀደሙ አባቶቻችን የኖሩበት የህይወት መንገድ ነው፡፡ ይህንን የተናገሩት አባቶቻችን ናቸው፡፡ በዚህ መልኩ የተናገሩት ቃል የለም የጻፉትም መጽሐፍ የለም ካላችሁኝ ግን ይህ ቃል ምርጥ ስለሆነ እኔ እንደተናገርኩት አድርጋችሁ ያዙት ምክንያቱም የሚያሳፍር የሚያሸማቅቅ እና የሚያዋርድ አይደለምና፡፡

ተናጋሪ አትሁን፣ አፈ ጮሌ አትሁን፣ ጥራዝ ነጠቅ አትሁን፣ ሳታይ አታውራ አትመስክር፣ ሰውን ያስቀይማልና ወሬ አታብዛ፣ መጥፎ ነገር ተናግረህ ሰው ታስቀይማለህና አትናገር በዚህ ብቻም ያይደለ ቅዱስ ዳዊት በመዝሙሩ እንደተናገረው “ወአርመምኩ ለሠናይ፤ ለመልካም ነገር ለበጎ ነገር እንኳ ዝም አልኩ አልተናገርኩም” እንዳለው ለመልካም ነገር እንኳ አትናገር፡፡ የምትናገርበት አፍህ የአንተ ነው፣ የምትናገርበት ምላስህ የአንተ ነው፣ የምትናገርበት ልሳንህ የአንተ ነው፡፡ ማንም አንተ ልሳን ውስጥ ገብቶ እንድትናገር አያደርግህም፤ ማንም የአንተን አንደበት ሊቆጣጠረው አይችልም፤ ማንም የአንተን አፍ ሊጠቀምበት አይችልም ምክንያቱም ገንዘብህ ነውና፡፡ የአንተን ገንዘብ ካልመጸወትከው አልያም ካልተሰረቅህ በቀር የአንተ የራስህ ነው፡፡ ስትመጸውተውና ስትሰረቀው ግን የአንተ መሆኑ ይቀራል ያኔ በገንዘብህ ሌላው ያዝበታል፡፡ አንደበት፣ ልሳን፣ ምላስህ ግን እስካልሞትክ ድረስ የአንተ እና የአንተ ብቻ ናቸው ስትሞት ግን ይለወጣሉ አንተም አንተ አትሆንምና፡፡ በሕይወት ሳለህ እነዚህን ንብረቶች የአንተ ማድረግ ካልቻልክ ግን ሰብአዊነትህ ላይ ጥያቄ ይፈጥራል፡፡

በዚህ በወቅታዊው የወገኖቻችን እልቂት ላይ መንግሥት በርካታ መግለጫዎችን ሲሰጥ የቆየ መሆኑን እናውቃለን፡፡ የየክልሉ ባለሥልጣናትም እንዲሁ በእነርሱ ሥር ባሉ የሚዲያ አካላት መግለጫዎቻቸውን አስተላልፈዋል፡፡ ሆኖም ግን ከዕለት ዕለት እልቂቱ ሲባባስ ሲጨምር እንጅ ሲቀንስ ሲረግብ አላስተዋልንም፡፡ ምክንያቱም አብዛኛው መግለጫ ማስፈራሪያና ዛቻ የታከለበት ስለሆነ ሌላ ቁጭትን ሲፈጥር ነው የሚስተዋለው፡፡ በተለይ ከፍተኛ አመራር ላይ ያሉ ባለሥልጣናት ቃላትን መምረጥ ያሻቸዋል፡፡ እኛ የፈለግነውን ብንናገር ቃላትን ባንመርጥ ማንም ስለማይሰማን ለብጥበብጡ መባባስ መንስኤ አንሆንም እነርሱ ግን ዓለም ቁጭ ብሎ በሚመለከተው ሚዲያ ላይ ነው እየተናገሩ ያሉት፡፡ ስለዚህ በማስተዋልና በረዳት ቢሆን መልካም ነው እላለሁ፡፡ ከቻላችሁ አትናገሩ ምክንያቱም መናገራችሁ ብጥብጥን ፈጠረ፣ እልቂትን አባባሰ፣ ደምን አፋሰሰ፡፡ እንድትናገሩ ከተገደዳችሁ ግን ተናገሩ ያውም እውነቱን ብቻ ምንም ውሸትና ስላቅ ማስፋራራትና መዛት የሌለበትን ትምክህትና ቧልት ያለተቀላቀለበትን ንጹሑን ኢትዮጵያዊነት የሚገልጽ ንግግር ተናገሩ፡፡

የሃይማኖት አባቶችም እንዲሁ አትናገሩ፤ ተናገሩ ካሉዋችሁ ግን እውነቱን ብቻ ተናገሩ፡፡  የሃይማት አባቶች የምታስተዳድሩት ህዝብ መንግሥት ከሚያስተዳድረው ሕዝብ በላይ መሆኑን ተረዱ፡፡ መንግሥት ለዚህች አገር ብቻ ነው የሚጨነቀው፣ መንግሥት ለዚህች ሐገር ሰላም ብቻ ነው የሚያስበው፣ መንግሥት ለዚህች አገር እድገት ብቻ ነው የሚሠራው እናንተ ግን ለዓለም ነው የምትጸልዩት፤ እናንተ ግን ለዓለም እድገት ነው የምትሠሩት፡፡ ስለዚህ ከመንግሥት በላይ ናችሁ ከህዝቡም በላይ ናችሁ ይህን ከተረዳችሁ ደግሞ በህዝቡና በመንግሥቱ መካከል ገብታችሁ የማስተረቅ የመሸምገል ያጠፋውን የማውገዝ ሥልጣን አላችሁ፡፡ የእናንተ አደራ ሰው ሲሞት ፍትሐት አድርሶ መቅበር ብቻ አይደለም እንዳይሞት መጠበቅ ጭምር ነው እንጅ፡፡ መንግሥት የሚነግረንን ነገር ብትነግሩን ግን ምንም አይፈይድልንም ምክንያቱም የሚገድለንን ደግፋችኋልና፡፡ የሃይማኖት አባቶች ወገንተኞች መሆን አይገባችሁም ክልላዊ ዝቅ ብሎም ጎጣዊ የሆነ አስተሳሰብን ከእናንተ አንሻም፡፡ ሰማእተ ጽድቅ ዘኢትዮጵያ አቡነ ጴጥሮስን ከልባችሁ ጽላት ጻፏቸው እስኪ፡፡ ይህች አገር እኮ የታላላቅ ታሪክ ሰሪዎች አገር ናት፡፡ ታዲያ ለውጭ ጠላት አንንበረከክም ብሎ የአንድነት ታሪክን በጀግንነት የሠራ ህዝብን በአገሩ ልጆች በመከፋፈል ሲገደል ደሙ መሬት ሲፈስ እንዴት መስቀላችንን እንደብቀዋለን፡፡

ዋናው መልእክቴ አባቶቼ ሆይ አትናገሩ፤ ተናገሩ ካሉዋችሁ ግን እውነቱን ብቻ ተናገሩ የሚል ነው፡፡ አባታችን ቅዱስ ፓትርያርኩ ትናንትና መግለጫ ሲሰጡ ተመልክተናል፡፡ እኔ ለራሴ መግለጫውን አንድ የመንግሥት አካል ከሚሰጠው መግለጫ የተለየ ሆኖ አላገኘሁትም፡፡ አንድ የተቀየረ ቃል ቢኖር “መንግስታችን” የሚለው ቃል “ቤተክርስቲያናችን” በሚል መተካቱ ብቻ ነው፡፡ ይህ የአባታችን ንግግር ምእመናንን ያስቀይማል፣ ህዝቡን ላልተፈለገ ዓላማ ያነሳሳል ስለዚህ ነው ባንናገር መልካም የሚሆነው፡፡ የግድ ከሆነ ግን የአቡነ ጴጥሮስን አንደበት ለደቂቃዎች እንኳ መዋስ ያስፈልጋል፡፡ “ልጆቻችን” በማለት ፈንታ “ዜጎቻችን” ሲባል ቅር ያሰኛል፡፡ በእውነት አባት የለንምን ያስብላል፡፡ ንግግራችን ካላማረ ንግግሬ አያምርም ብሎ ዝም ማለት ይሻላል፡፡ ተናግሮ ከማስቀየም አለመናገር ይሻላል፡፡ መናገር ግድ ከሆነብን ግን ህዝቡን ጥፋተኛ መንግሥትን ትክክለኛ አድርገን ያለምንም መረጃ ወደአንዱ በማዘንበል መናገር ተገቢ አይደለም፡፡ ስለዚህ በሁለቱም መካከል ገብተው የቱ ነው ያጠፋ በማለት መመርመር ከንግግራቸው በፊት የሚቀድም ተግባር ነበር፡፡ አባቶቻችን ያቆዩን በጸሎት ማሰብ እንኳ መጀመሪያ ላሉበት ቦታ ነው ይላሉ ምክንያቱም ዐሥራቱን ቀዳማያቱን ትመገባለህና ይላሉ፡፡ ይህ እየሞተ ያለው ህዝብ እኮ ዐሥራት በኩራቱን እየከፈለ ሞገስ የሆነን ህዝብ ነው፡፡ ታዲያ ይህ ህዝብ ሲሞት ወገኔ አይደለህም ልንለው እንችላለንን?

ለሀገራችን ሰላም እንማልዳለን!!!

"ውዳሴ ዘሠሉስ ውዳሴ በሠሉስ... አክለለ ምክሕነ"

©መልካሙ በየነ
ነሐሴ 3/2008 ዓ.ም
ደብረ ማርቆስ ኢትዮጵያ
ውዳሴሃ ለእግዝእትነ ማርያም ድንግል ወላዲተ አምላክ ዘይትነበብ በዕለተ ሠሉስ፡፡
ለምስጋና ሁለተኛ ለፍጥረት ሦስተኛ ቀን ነው፡፡ በዚህም ቀን እመቤታችን ትመጣለች የብርሃን ምንጻፍ ይነጸፋል የብርሃን ድባብ ይዘረጋል፡፡ ከዚያ ላይ ሁና ሰላም ለከ ኦ ፍቁርየ ኤፍሬም ትለዋለች እርሱም ታጥቆ እጅ ነሥቶ ይቆማል፡፡ ወድሰኒ ትለዋለች በዕለተ ሰኑይ ክርክር አልቋልና ባርክኒ ይላታል፡፡ በረከተ ወልድየ ወአቡሁ ወመንፈስ ቅዱስ ይኅድር በላእሌከ ትለዋለች፡፡ ተባርኮ ምስጋናዋን ይጀምራል፡፡
ውዳሴ ዘሠሉስ ውዳሴ በሠሉስ ውዳሴሃ ለእግዝእትነ ማርያም ድንግል ወላዲተ አምላክ ዘይትነበብ በዕለተ ሠሉስ ይላል ቃለ ጸሐፊ ነው እርሱ ግን አክሊለ ምክሕነ ብሎ  ይጀምራል፡፡
አክሊለ ምክሕነ…. አክሊል የወዲህኛው ምክሕ የወዲያኛው
ወቀዳሚተ መድኃኒትነ…. ቀዳሚት የወዲህኛው መድኃኒት የወዲያኛው
ወመሠረተ ንጽሕነ…. መሠረት የወዲህኛው ንጽሕ የወዲያኛው
ኮነ በማርያም ድንግል… በማርያም ድንግል ሆነልን አለ፡፡ ማርያም ናት ሲል ነው፡፡ አንድም በዚህ ቀን ከነገሥታት ዳዊትን፣ ከመሣፍንት ኢያሱን፣ ከደናግል ኤልያስን አስከትላ መጥታለች፡፡ ዳዊት ምንም ንጉሠ ነገሥት ብትባል የመመኪያችንን ዘውድ ማምጣት አልተቻለህም፡፡ ኢያሱም መድኃኒት ብትባል የደኅንነታችን መጀመሪያ መሆን አልተቻለህም፡፡ ኤልያስም ንጹሕ ድንግል ብትባል የንጽሕናችን መሠረት መሆን አልተቻለህም፡፡ የመመኪያችን ዘውድ የደኅንነታችን መጀመሪያ የንጽሕናችንም መሠረት ድንግል ማርያም ናት ሲል ነው፡፡ አንድም አክሊሎሙ ለሰማዕት እንዲለው አክሊለ ሰማዕት የሚባል ጌታ፤ ጥንተ ሕይወቶሙ እንዲለው ጥንተ ሕይወት የሚባል ጌታ አኃዜ ዓለም በእራኁ ኩሉ እኁዝ ውስተ እዴሁ መሠረተ ዓለም ይጸውር ድደ ወይነብር ጠፈረ እንዲል፡፡ መሠረተ ዓለም የሚባል ጌታ በድንግል ማርያም   ተገኘልን፡፡
ትላንት ስሟን አላነሣም ዛሬ ስሟን አነሣ በእንግዳ ልማድ እንግዳን ዕለቱን ስሙን አይጠሩትም ከዋለ ካደረ በኋላ ስሙን ይጠሩታል በዚያ ልማድ ማርያም ማለት ፍጽምት ማለት ነው፡፡ ለጊዜው መልክ ከደም ግባት አስተባብራ ተገኝታለችና፡፡ ፍጻሜው ግን ንጽሐ ሥጋ ከንጽሐ ነፍስ ድንጋሌ ሥጋ ከድንጋሌ ነፍስ አስተባብራ ተገኝታለችና፡፡ አንድም ጸጋ ወሐብት ማለት ነው ለጊዜው ለእናት ለአባቷ ጸጋ ሆና ተሰጥታለች ፍጻሜው ግን ለሰው ሁሉ ጸጋ ሁና ተሰጥታለችና፡፡ አንድም መርሕ ለመንግሥተ ሰማያት ማለት ነው ምእመናንን መርታ ገነት መንግሥተ ሰማያት አግብታለችና፡፡ አንድም ልዕልት ማለት ነው፡፡ ሮም አርያም ማለት ልዑል ማለት እንደሆነ፡፡ እርሷንም መትህተ ፈጣሪ መልዕልተ ፍጡራን ይላታልና፡፡ አንድም ማኅበረ መሐይምናን ወሕዝብ ተለአኪተ እግዚአብሔር ወሰብእ ተፈሥሒ ቤተ እስራኤል ወተሐሰዪ ቤተ ይሁዳ ማለት ነው፡፡ አንድም ማርያም ማለት እግዝእተ ብዙኃን ማለት ነው ያንንማ ዘዕብራይስጢ እንጅ አይለውም ብሎ ማሪሃም ማለት ቅሉ እግዝእተ ብዙኃን ማለት ነው፡፡ አብርሃም ማለት አበ ብዙኃን ማለት እንደሆነ፡፡
እንተ ወለደት ለነ ዘእግዚአብሔር ቃለ… መመኪያነቷን በቅጽል አመጣው አካላዊ ቃልን በወለደችልን በድንግል ማርያም ተገኘልን፡፡
ዘኮነ ሰብአ በእንተ መድኃኒትነ… እኛን ስለማዳን ሰው የሆነ
እምድኅረ ኮነ ሰብአ ጥዩቀ አምላክ ፍጹም ውእቱ… ሰውም ከሆነ በኋላ ፍጹም አምላክ ነው፡፡ ሐራ ጥቃ ቃል ሥጋ ሆነ ያለውን ይዘው ወደ ታች ተለወጠ ይላሉና ሰውም ከሆነ በኋላ ፍጹም አምላክ ነው አለባቸው፡፡
ወበእንተዝ ወለደቶ እንዘ ድንግል ይእቲ… ስለዚህ ነገር ማኅተመ ድንግልናዋ ሳይለወጥ ወለደችው
መንክር ኃይለ ወሊዶታ ዘኢይትነገር… ድንቅ የሚሆነው የመውለዷ ሥራ የማይመረመር ነው፡፡ የማይመረመር የመውለዷ ሥራ ድንቅ ነው፡፡
ሰአሊ ለነ ቅድስት… በማይመረመር ግብር ከወለድሽው ልጅሽ ጽንዕት በድንግልና እመቤታችን ጸጋውን ክብሩን እንዳይነሣን ለምኝልን፡፡ ሐተታ እንደ ሰኞ ።

"መንግሥት ማለት ሕዝብ ነው"

የሀገራችን መሪዎች እና በሥሮቻቸው የሚገኙት ባለሥልጣናት "መንግሥት ማለት ሕዝብ ነው" የምትለዋን አባባል ከአፋቸው አይለዩአትም በተለይ ደግሞ የምርጫ ሰሙን!
በነገራችን ላይ መንግሥትን እንደ መንግሥት በአንድ ግዛት ላይ ለመመስረት 5 መሠረታዊ ጉዳዮች መኖር እንደአለባቸው ብዙ የዘርፉ ምሁራን ያስረዳሉ። እነዚህም የሚከተሉት ናቸው:-
ሉአላዊነት
ህዝብ
ድንበር/ወሰን
መንግሥት
እውቅና ናቸው።
ከዚህ እንደምንረዳው መንግሥት ማለት ሕዝብ ማለት አይደለም። መንግሥት ማለት ሕዝብ ማለት ቢሆን ኖሮማ ISIS የተባለው መንግሥትም ሕዝብ ነው በተባለ ነበር። ነገር ግን እውቅና ስላልተሰጠው የራሱ የግዛት ወሰን ወይም ድንበር ስለሌለው እርሱን መንግሥት ነው ልንለው አንችልም። መንግሥት እንደ መንግሥት ለመቀጠል ሕዝብ ያስፈልገዋል ሕዝብ ብቻ ሳይሆንም መንግሥት የሚሆንበትንም ወሰን ማስከበር አለበት። ሱማሊያ መንግሥት አልባ ሐገር ናት እየተባለች ያለችው እኮ ሕዝብ ስለሌላት አይደለም ሉአላዊነቷን ስላላስከበረች ነው እንጅ።
መንግሥት ማለት ሕዝብ ነው የሚባለው እኮ ሕዝቡ የመሾምና የመሻር ሙሉ ስልጣን የያዘ ሲሆን እና የመምረጥና የመመረጥ መብቱ ያለምንም ገደብ በነጻነት የተፈቀደለት ሲሆን ነው። የአገራችን መንግሥት ይህንን መብት የሰጠ ቢሆንም ወደዚህ ለመግባት ግን በርካታ ደረጃዎች ተቀምጠዋል። እነዚያን ደረጃዎች ለማለፍ ደግሞ በወቅቱ ከሚገኘው መንግሥት ጋር መስማማት ይኖርብሃል። ተስማምተህ መቃወም ደግሞ በሕዝብ ዘንድ ነቀፌታን ያስከትላል። ይህ የዋህ ሕዝብ ለቅድስናው አብልጦ ይጨነቃል። ለዚህም ነው ውኃ መብራት ኔትወርክ ዘይት ስኳር ወዘተ ሲቋረጥ ሁሉ አሜን ብሎ ሲቀበል የኖረው። ይህን የህዝብ የዋህነት ተመልክቶ እንኳ አጥፍቻለሁ ብሎ መንግሥት ይቅርታ አይጠይቅም ምክንያቱም ሥራው ነውና።
ሕዝብ ማለት ከፖለቲካ አስተሳሰብ በላይ ነው። መንግሥት ደግሞ በፖለቲካ አስተሳሰብ ሥር የተወሽቀ ነው። መንግሥት ማለት ሕዝብ ማለት ነው ስንል መንግሥት ከፖለቲካ በላይ ነው እንደማለት ነው። መንግሥት ማለት ሕዝብ ማለት ከሆነ ሕዝቡ ውረድልኝ ሲልህ መውረድ ውጣ አስተዳድረኝ ምራኝ ሲልህ ሥልጣን ላይ መውጣት ተግባርህ ይሆን ነበር። ምክንያቱም መንግሥት የሚመሠረተው በሥሩ ላሉ ሰዎችም ሥልጣን የሚሰጣቸው ሕዝቡ ስለፈቀደላቸው ብቻ መሆን አለባቸው። ይህ ሥልጣን እኮ የባሕርያችን አይደለም በጸጋ ያገኘነው ሥልጣን ነው። ጸጋው ደግሞ ከአምላክ ብቻ ሳይሆን ከሕዝቡም የሚሰጠን ነው። ስለዚህ የሕዝብን ቅሬታ አቤቱታ እና ጩኸት መስማት ያስፈልገናል ምክንያቱም መንግሥት ማለት ሕዝብ ነው ብለናላ። የሕዝቡ ጩኸት የመንግሥትም ጩኸት መሆን አለበት።
ስለአገራችን ሰላም ጸልዩ። አባቶቻችን ሆይ በጸሎታችሁ አስቡን የሕዝቡ ደም እየፈሰሰ ነውና። እንደ ባሮክ እና አቤሜሌክ የአገራችንን ጥፋት አታሳየን እያልን ፈጠሪያችንን እንለምነው። የወገናችንን እልቂት አታሳየን እንበለው። ትናንትና በድርቅ በረሃብ ስንገርፈው የነበረውን ሕዝብ ዛሬ ደግሞ በጥይት ልንደበድበው እንዴት እንደፍራለን? መንግሥት ማለት ሕዝብ ማለት ከሆነማ በአደባባይ የሚፈሰው የሕዝብ ደምም ደማችን በሆነ ነበር።
እኛ የምንበረታው በወንድሞቻችን ላይ ነው። ትናንትና ድንበራችንን ጥሰው የጋምቤላ ተወላጆችን አርደው ንብረታቸውን እና ልጆቻቸውን ዘርፈው ሲወጡ እኮ አንድ ጥይት አላባከንንም ነበር። ምክንያቱም ጉዳዩ ከሌላ አገር ጋር ከሌላ ሕዝብ ጋር ነበርና። እነዚያ ታጥቀው መጥተው ገደሉን ዝም ተባለ ዛሬ ሳይታጠቁ መልካም አስተዳድርን ናፍቀው አደባባይ ላይ ወጡ ጥይት ዘነበባቸው ደማቸው ፈሰሰ። ታዲያ የወገኖቻችንን ደም እንዲህ ደመ ከልብ የምናደርገው መንግሥት ማለት ሕዝብ ማለት ሰለሆነ ይሆን?
እንዲህ አይነቱን የሕዝብ ጥያቄ ለመመለስ ጆሮን መስጠት ከመንግሥት ይጠበቃል። መስቀላቸውን ይዘው እንደ ሰማእተ ጽድቅ እንደ ቅዱስ ጴጥሮስ በመንግሥትና በሕዝብ መካከል ቆሞ ደም እንዳይፈስ መገላገል ደግሞ ከአባቶቻችን ይጠበቃል። ሆኖም ግን መንግሥት እሥር ቤቶቹ ስለማይሞሉበት ጥይቱም ተተኩሶ ስለማያልቅበት ማሰርና መግደል ሥራውን ካደረገ ግን አገራችን ወደ ከፋ አደጋ መጓዟ አያጠራጥርም። ሰለዚህ በቅርበት የሕዝቡን ጩኸት ብታዳምጡት እድሜያችሁ ይረዝማል እንጅ አያጥርም ነበር። አንሰማችሁም በባዶ ሜዳ ላይ ጩኹ የምትሉን ከሆነ ግን መንግሥት ማለት ሕዝብ ነው ልትሉን ባልተገባም ነበር።
የትናንቱ ጩኸት የፖለቲካ ፓርቲዎች ጩኸት ነበር፣ የትናንትናው ጩኸት የመቃወም ጩኸት ነበር፣ የትናንትናው ጩኸት የክልል ጩኸት ነበር፣ የትናንትናው ጩኸት የግለሰብ ጩኸት ነበር፣ የትናንትናው ጩኸት የመለያየት ጩኸት ነበር፤ የዛሬው ጩኸት ግን ከዚያም በላይ ነው። የማንነት ጥያቄ ነው፣ የሰብአዊነት ጥያቄ ነው፣ የሀገር ጥያቄ ነው፣ የአንድነት ጥያቄ ነው፣ የሁሉም ጥያቄ ነው፣ የኢትዮጵያዊነት ጥያቄ ነው። ሰለዚህ እንደትናንትናው ሁሉ አንሰማችሁም ልንባል አይገባንም። መሰማማት፣ መደማመጥ፣ መረዳዳት፣ መወያየት እና መስማማት  ይገባናል እኮ ምክንያቱም በአገራችን ጉዳይ ላይ ሁላችን እኩል እንደሆንን ስለሚሰማን። እኛ ድንበር ሲወረር ድንበራችንን ለማስከበር ብቻ አይደለም ኢትዮጵያዊ የሆነው በውስጧ ካለው ንብረትም ገንዘብም እኩል ለመሳተፍ ጭምር እንጅ። አንዱ እየተራበ ሌላው የሚጠግብባት፣ አንዱ እየተጠማ ሌላው የሚሰክርባት፣ አንዱ ዘይት አጥቶ በቃሪያ እየተቃጠለ ሌላው በቅቤ የሚመገብባት፣ አንዱ በረንዳ ላይ ወድቆ እያደረ ሌላው ከ5ቤት በላይ የሚሠራባት፣ አንዱ ሥራ አጥቶ ሌላው ሳይማር በዝምድና እና በፖለቲካ ከሥራ ሥራን የሚያማርጥባት አገር ሰትሆን ስናይ እኛም ይቆጨናል እኮ። ይህ የማይቆጨው ሰው ካለ ምናልባትም ሰው አይደለም። መንግሥት ደግሞ ሕዝብ ነኝ ይላልና ይበልጥ ቁጭታችን ሊቆጨው ይገባል። ያ ካልሆነ ግን ሕዝቡ ጠያቂ መንግሥት አጥቂ መሆናችን መቆሚያ አይኖረውም።
ይህን የሕዝብ ጩኸት ኔትወርክ በማጥፋት፣ በጥይት በማስፈራራት፣ መብራት በማጥፋት ማፈንና ማዳፈን ይከብዳል። ለጩኸት ማዳፈኛውና ማፈኛው ማደመጥ ብቻ ነው። አዳምጦ ምላሽ መስጠት ከበሳል መሪ የሚጠበቅ ነው። ምክንያቱም በመግደልና በመደፍለቅ ሕዝብን ለመጨረስማ መንግሥት ባላስፈለገንም ነበር። ምሩን አስተዳድሩን ከእኛ ትሻላላችሁ ብሎ በራሱ ላይ ያሰለጠናችሁ እኮ ሕዝብ ነው። ታዲያ እንዴት መንግሥት ሕዝብ ነው እያልን እያወራን ቃላችንን መጠበቅ ተሳነን?
አምላከ ቅዱሳን ለሀገራችን ሰላምን ለህዝቦቿም አንድነትን ፍቅርን መረዳዳትን አድልልን አሜን። እመ ብርሃን ሆይ በዚህ በያዝነው ሱባኤ ምሕረትን ረድኤትን ጸጋ እና በረከትን አድይን አሜን።

“ቃና የለሹ ቃና”

© መልካሙ በየነ

ሐምሌ 29/2008 ዓ.ም
ደብረማርቆስ፣ ኢትዮጵያ

ዓላማ አድርጎ የተነሣው ሁላችንም ኢትዮጵያውያን ውስጣችን እንድናደርገው ነው፡፡ ውስጣችን ስናደርገው ደግሞ ባሕል፣ ወግ፣ እሴት፣ እምነት እና ፍቅር ከእያንዳንዳችን ይርቃሉ፡፡ ላይ ላዩን ስንመለከተው በመዝናናት የሚጀምር ይሁን እንጅ ውስጡ እና ፍጻሜው ግን  ሃይማኖታዊ ሳይሆን አይቀርም የቃና የለሹ ቃና!

አንድ የኢትዮጵያ ብሮድ ካስቲንግ ባለሥልጣን በእነዚህ የግል ቴሌቪዥን ፕሮግራሞች ላይ ተጠይቆ በገሪቱ ቴሌቪዥን ማሰራጫ በኢ.ቢ.ሲ ሲመልስ “የእኛ ባለሥልጣን ለማንኛውም የግል ቴሌቪዥን ጣቢያ እውቅና አልሰጠንም፡፡ ሆኖም ግን እስካሁን ድረስ ከተከፈቱት የቴሌቪዥን ጣቢያ ፕሮግራሞች የአገራችንን ባህል፣ ወግ እና እሴት የሚጻረሩ አይደሉም” ብሏል፡፡ በእውነት የእኛ ባሕል ቀኑን ሙሉ ከቴሌቪዥን ስክሪን ላይ አፍጥጦ መዋል ነው እንዴ? የእኛ ባሕል እና እሴት እኮ መረዳዳት፣ መከባበር፣ መፈቃቀር፣ እንግዳን መቀበል፣ ፈጣሪን ማመስገን፣ሥራን አብዝቶ መሥራት፣ ጀግንነት ወዘተ ነው፡፡ ባሕልና እሴት ፖለቲካ አይደለም፡፡ ምክንያቱም ፖለቲካ ደጋፊም አለው ተቃዋሚም አለው ህላችን ግን ለሁላችን ነው ለተቀዋሚውም ለደጋፊውም፡፡ በእውነት እነዚህ የቴሌቪዥን ጣቢያዎች የሀገራችንን መንግሥት ደካማ ጎኖች የሚገልጹ ቢሆኑ ኖሮ ይህን ያህል ዕድሜ ይኖራቸው ነበር? የኢሳትን እድል ይገጥማቸው ነበር፡፡ እንደ ዳይኖሰር ከምድረ ገጽ ይጠፋ ነበር፡፡

የእኛ ባህል፣ ወግ እና እሴት በቃና የለሹ ቃና እንደሚቀርበው ዛራ እና ቻንድራ የተንዛረረ እና የተቸናደረ፣ እንደ ኩዚና ጉኒ የተንኳዘዘ እና የተንጓነነ፣ እንደ ጥቁር ፍቅር ውስጡ የጠቆረ፣ እንደ ውበት እስረኞች በውበት የታሠረ፣ እንደ መንታ ገጽ ልቡ በመንታ መንገድ የሚጓዝ አይደለም፡፡ እነዚህ ፊልም ተብየዎቹ የሚቀርቡባቸውን ሰዓታት ተመልከቱት፡፡ ተያይዘው ለ24 ሰዓታት ለ7 ቀናት የሚዘልቁ ናቸው፡፡ ይህ ደግሞ በተለይ ወጣቶቹን ከሥራ አግቶ ተቀምጠው እንዲውሉ እና የቴሌቪዥናቸውን የስክሪን መጠን  ወይኔ 21 ቢሆን ኖሮ! ወይኔ 41 ኢንች ቢሆን ኖሮ! ወይኔ ፍላት ቢሆን ኖሮ!ወይኔ እንዲህ ሆኖልኝ ኖሮ! ወዘተ ብቻ እንዲሉ አስገድዷቸዋል፡፡ ይህ ደግሞ ሃይማታዊም፣ ባህላዊም እሴት የለውም፡፡ ዓላማው ከሃይማኖት፣ ከሐገር ፍቅር፣ ከፖለቲካ፣ ከማንኛውም ማኅበራዊ ግንኙነት ግዴለሾች ማድረግ ብቻ ነው፡፡

ዓላማው ሃይማታዊ ግዴለሾች ለማድረግ ነው የምለው ዝም ብየ አይደለም፡፡ የሚተላለፉበት ሠዓት ግን ከብዙ ሃይማኖታዊ ክዋኔዎች የሚያርቅ ነው፡፡ በዛራና ቻንድራ ስንንዛረርና ስንንቸናደር የሰርክ መርሀ ግብር ያልፈናል፡፡ ችግር የለውም አንዴ ደርሼ እመጣለሁ እያልን ስንጠብቅ እነ ኩዚና ጉኒ መጥተው ያንጓንኑናል ያንኳዝዙናል፡፡ በቃ ቀረ ነገ እሄዳለሁ እንል እና ራሳችንን እንጽናናለን ከዚያም ነገ እንደዛው ይኼው ተመሳሳይ ሂደት ይቀጥላል፡፡ ስለዚህ ዓላማው ሃይማታዊ ነው የምላችሁ ለዚህ ነው፡፡

እንደዚህ ዓይነት ተጽእኖዎች ምናልባትም የፕሮቴስታንቱ ሊሆኑ እንደሚችሉ እገምታለሁ፡፡ መብራትና ውኃን ተመልከቷቸው መቸ መቸ እንደሚመጡና መቸ መቸ እንደሚሄዱ አስተውሉ፡፡ ውኃ እሁድና ቅዳሜ ስትፈስ ትውልና ሰኞ ጀምራ ትደርቃለች፡፡ ሰንበትን ውኃ ከቤቴ አላስገባም የሚለው የአገራችን አማኝ ሳይወድ በግዱ እንዲያስገባ ይገደዳል ማለት ነው፡፡ መብራትንም እንዲሁ ተመልከቱት፡፡ ገጠር ላይ እና ከተማ ላይ የሚጠፋበት ቀን ይለያያል፡፡ ገጠር ላይ በዓላትን እየጠበቁ ማብራት ሥራን እየጠበቁ ማጥፋት ልማድ ሆኗል፡፡ ከበረሃው ከደጋው ወደ ወፈጮ ቤቶች እህላቸውን ጭነው ይተምማሉ፡፡ በዚያም ወፍጮ ቤት ይከትሙና መብራት መጣ መብራት ሄደ ሲሉ ይከርማሉ፡፡ በጣም ታላላቅ በሚባሉ በዓላት ዕለት መብራት ይመጣል፡፡ መብራትን በመጠበቅ ከቤቱ ሳምንት ያህል ርቆ የሰነበተ ህዝብም በዓሉን ከምንም ሳይቆጥር አስፈጭቶ ይኼዳል፡፡  ከተማ ላይ ስትሄዱ ግን መብራት የሚጠፋው በታላቅ በዓላት ቀን ነው፡፡ በእነዚህ ታላለቅ በዓላት አብያተ ክርስቲያናት የማኅሌት ሥርዓቱን ለህዝቡ ለማሰማት በድምጽ ማጉያ ተጠቅመው ስለሚቆሙ ይህንን ህዝቡ እንዳይሰማ መብራት ይቋረጣል፡፡ በእርግጥ ይህ እንደሚደረግ የታወቀ ስለሆነ አብዛኞቹ በከተማ የሚገኙ አብያተ ክርስቲያናት የራሳቸው የሆነ ጀነሬተር ገዝተው በመገልገል ላይ ናቸው፡፡

ቃና የለሹ ቃናም ከእነዚህ የፕሮቴስታንት ዓላማ ካነገቡ ሰዎች እጅ የገባ እንደሆነ እንረዳለን፡፡ ስለዚህ በተለይ ወጣቱ ሱስ እንዳይሆንባችሁ ቃና የሚለውን የቴሌቪዥን ፕሮግራም በመጠን እና በልክ እንጠቀምበት፡፡ ብንችል ከቻናል ሊስቱ ላይ እናጥፋው ባንችል የምንመለከትበትን ሰዓት ሃይማኖታዊ እሴቶቻችንን በማይጋፋ መልኩ እናመቻች፡፡ ቃና ውስጤ ነው የሚለው መፈክራቸው ቀላል እንዳይመስለን፡፡ ውስጣችን እየሆነ መጥቷል ውስጣችን ደግሞ ደማችን ነው ደማችን ደግሞ ድንግል ማርያም ያለችበት ደም ነው፡፡ ታዲያ ውስጣችን ነው ሲሉን እኮ ደማችን ውስጥ ያለችውን ድንግል ማርምያን አስወግደው በእነርሱ ቃናነት ሊለውጡት ነው፡፡

በእርግጥ 2008 ለቃና መፈጠር ብቻ አልነበረም ዘመን የሆነው፡፡ ሌሎችም እንደ አሸን የፈሉ ጣቢያዎች ተፈልፍለዋል፡፡ ባህላችንን፣ ወጋችንን፣ እሴታችንን፣ ሃይማኖታችንን የሚጋፋ ቃና የለሹ ቃና ስለሆነ ብቻ ነው እንጅ፡፡ የቤተ ክርስቲያናችን የቴሌቪዥን ሥርጭት ጀምሯል ታላቅ ፓትርያርክ የነበሩትን የጸሎት እና የትህትና አባት የነበሩትን 3ኛው ፓትርያርክ አቡነ ተክለሃይማትን ከዘመናቸው ዘመን ባይገጥመንም እንኳ ትምህርታቸው እየተላለፈ ነውና እንስማው እስኪ፡፡ በቃና የለሹ ቃና ውስጣችንን ከምናጣ ውስጣችን ይሆን ዘንድ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤትክርስቲያንን የቴሌቪዥን ሥርጭት እንከታተል እላለሁ፡፡ ይህን የምላችሁ ግን እንደ ምክር ነው እንጅ ለማስተዋወቅ ወይም ጥላቻን ለመፍጠር አይደለም፡፡ እንደምትሩኝ ግን ተስፋ አደርጋለሁ!!!

“የአንድ ቀን ስህተት እስከሞት”

© መልካሙ በየነ
ሐምሌ 28/2008 ዓ.ም
ደብረማርቆስ፣ ኢትዮጵያ
ወንድሞቼ እህቶቼ እንደምን ከረማችሁ፡፡ በሥራ ምክንያት የተወሰኑ ሳምንታትን ጠፍቻለሁ ወደፊትም ልጠፋ እችላለሁ በእርግጥ፡፡ አምላክ ፈቀደልኝና ዛሬ ይችን መልእክት እንድጽፍ ቻልኩ፡፡
እውነት አለ ውሸትም አለ፤ ትክክል አለ ስህተትም እንዲሁ፡፡ ምንም ቢታፈኑ እውነትና ጭስ መውጫ አያጡም ይባላል፡፡ በእርግጥ ስህተትም ቢታፈን ስህተትነቱን እንደ እውነት እንደ ትክክል እስካልተቀበልነው ድረስ መውጫ አያጣም፡፡ ስህተትነቱ ይታወቅ ዘንድ ለሁሉ ይገለጣል ሆኖም ግን ታፍኖ እንዲኖር የእኛ ተጽእኖ ከባድ ነው፡፡ ለዚህም ነው አንድ ቀን በተሳሳትነው ስህተት እድሜ ልካችንን ስህተት እንድንሠራ እድልን የምንሰጠው በርን የምንከፍተው፡፡ የትምህርት ማስረጃዎቻችንን ተመልከቷቸው፡፡ በሆነ ሰው ስህተት ወይም በሆነ አጋጣሚ ስማችን ላይ ያልተገባ ፊደል ተጨምሮ ወይም ከሚገባው ፊደል ጎድሎ የትምህርት ማስረጃ ተሠርቶ ይሰጠናል፡፡ ይህ የትምህርት ማስረጃ ስህተት መሆኑን እያወቅን ማስተካከል ባለመቻላችን ብቻ ወደ ቀጣይ ስህተት እንጓዛለን፡፡ በብዛት እነዚህ አጋጣሚዎች የውጭ ዕድል ባገኙ ሰዎች ዘንድ ጎልተው ይወጣሉ፡፡ ለምሳሌ አንድ <<ABEBE>> የሚባል ሰው <<ABEBA>> ተብሎ የትምህርት ማስረጃ በስህተት ተሠርቶ ይሰጠዋል፡፡ የውጭ ዕድል አግኝቶ መሄዱ ግድ ከሆነ ይህ ሰው ፓስፖርቱ <<ABEBA>> በሚል ስም ነው የሚሠራለት፡፡ ከዚህ በኋላ ይህ ሰው አንድ ቀን በተሳሳተው ስህተት መታወቂያው፣ የመንጃ ፈቃዱ፣ በቀጣይ የሚማራቸው የትምህርት ማስረጃዎች በሙሉ የሚሠሩለት በ <<ABEBA>> ይሆናል፡፡ የአንድ ቀን ስህተት ዕድሜ ልኩን እንዲሳሳት ያደርገዋል ማለት ነው፡፡ ሆኖም ግን ስህተቱን ስለሚለምደው እንደ ትክክል ይቆጥረዋልና <<ABEBA>> በሚለው ስም መጠራትን ይለምደዋል፡፡
ይህ ስህተት በሀገራችን በልዩ ልዩ ተቋማት ላይም እንመለከተዋለን፡፡ አንድ ሰው በሆነ ወቅት በሆነ አጋጣሚ መመሪያ ጥሶ ህግ አፍርሶ የሆነ ነገርን በስህተት መሥራት ይለምዳል፡፡ ከዚያ በኋላ ያ ስህተት አሠራር እንደ ህግ ይሆንና ሁሉም ይሠራበታል፡፡ እርሱ ወርዶ በተራው ሌላ ሰው ቢተካ እንኳ አንዴ ስህተቱ ተሠርቷልና በዚያ ስህተት አሠራር ይቀጥላል፡፡ ይህ የስህተት አሠራር ትክክለኛ አሰራር ሆኖ በህብረተሰቡ ዘንድም እንደ መመሪያ ጸድቋልና ማንም ቅሬታ አያቀርብም፡፡ የበሰበሰ ዝናብ አይፈራም ማለት ይህ ነው፡፡ አንድ ጊዜ በስህተት ዝናብ በስብሻለሁና ዳግም ለሚዘንብብኝ የስህተት ዝናብ ዣንጥላ አያስፈልገኝም ምክንያቱም አንዴ በስህተት በስብሻለሁና የሚል አመለካከት ያነገበ ነው፡፡
የህዝብን የጥያቄ ጩኸት በድብደባ ዝም ማስባል ከለመድህ እድሜ ልክህን ያንን ትፈጽመዋለህ፡፡ ምክንያቱም አንተ መደብደብን (ይላላል) ህዝቡም መደብደብን (ይጠብቃል) ልማድ አድርገዋልና እንደ ትክክለኛ አሠራር ይቆጠራል፡፡ የተለያዩ የስህተት ሥራዎቻችን ልማድ ወደ መሆን ይቀየሩና ለስህተታችን ይቅርታ በማለት ፋንታ ስህተታችን ትክክል እንደሆነ ልናስረዳ እንሞክራለን፡፡ መብራት ሲጠፋ፣ ኔት ወርክ ሲቋረጥ፣ ውኃ ስትቀር፣ ስኳር እና ዘይት ሲጠፋ ወዘተ ይቅርታ ብሎ የሚያውቅ ማን አለ? ማንም የለም ምክንያቱም ይህን ማድረጋቸው በራሱ ስህተት እንደሆነ አላወቁማ፡፡ ይቅርታ ለመጠየቅ እኮ በመጀመሪያ ስህተትን ማመን ያስፈልጋል ስህተቱን ያላመነ ሰው ይቅርታን ከወዴት ያውቀዋል፡፡
የወጣቱንም ሱስ እንዲሁ ተመልከቱት አንድ ቀን በሆነ አጋጣሚ በሆነ ሰው ግፊት የጀመራት ሲጋራ ዛሬ ድረስ ጓደኛው አድርጎ ይዟታል፡፡ ጫትና መጠጡ ዝሙትና መዳራቱም እንዲሁ ነው፡፡ በሆነ አጋጣሚ የሆነ ስህተት ስለሠራና ከእነዚህ ሱሶች ጋር ስለተጣበቀ ስህተት ያደረገ አይመስለውም፡፡ ፈጣሪውን የበደለ ራሱንም ያዋረደ አይመስለውም፡፡ ምክንያቱም አንድ ጊዜ ስህተቱን ትክክል ነው ብሎ ራሱን አሳምኖታልና፡፡
አንድ ቀን የተሰራ ስህተት እድሜ ልክን እንደተሳሳትን የሚያደርግ ልማድ ነው፡፡ ስለዚህ ስህተታችን ማየት መቼም ቢሆን የምንሠራውን ነገር ትክክል ስለመሆኑ መመርመር ያስፈልገናል፡፡

“የንስጥሮስ ክህደት ዛሬ በቅብአት እምነት ውስጥ ሲደገም”

© መልካሙ በየነ

ሐምሌ 15/2008 ዓ.ም
ደብረማርቆስ፣ ኢትዮጵያ

ንስጥሮስ ሁለት መሠረታዊ ክህደቶች አሉበት፡፡ እነዚህም፡-

v  ከተዋሕዶ በኋላ መለያየት እንዳለ ያምን የነበረውን ዲያድርስ የሚባለውን መናፍቅ አስተምህሮ ያምን ነበር፡፡ የዚህ መሠረታዊው ክህደት ሁለት ባሕርይ የሚል ነው፡፡ በዚህም መሠረት ከተዋሕዶ በኋላ አንዱን ወልደ ዳዊት አንዱን ደግሞ ወልደ እግዚአብሔር ነው በማለት ያምን ነበር፡፡

v  ሁለት ባሕርይ የሚል እምነት ስለነበረው ከእግዚአብሔር አብ የተወለደው ወልደ እግዚአብሔር ከድንግል ማርያም የተወለደው ደግሞ ወልደ ዳዊት ነው ብሎ ያምን ስለነበር እመቤታችን ክብር ይግባትና የወለደችልን እሩቅ ብእሲ ሰውን ነው እንጅ አምላክን አይደለም ይል ነበር፡፡ በዚህም ድንግል ማርያምን “ወላዲተ ሰብእ” በማለት ክህደቱን ጀምሯል፡፡

 ወልደ አብ ገጽ 127

እነዚህን ክህደቶቹን በአደባባይ በማስተማር እርሱን መሰሎችን መሰብሰብ ጀመረ፡፡ ለዚህ ክህደቱም ይደግፋል ብሎ ይጠቅስ የነበረው “ቃል ሥጋ ሆነ” ዮሐ1÷14 የሚለውን ቃል ነበር፡፡ ይህንን ቃል ለራሱ እንዲመች አድርጎ መለወጥ አለበት በማለት ኑፋቄውን ቀጥሏል፡፡ ከዚህ በተጨማሪም ፊል 2÷5-6 ላይ “በክርስቶስ ኢየሱስ የነበረ ይህ ዐሳብ በእናንተ ዘንድ ደግሞ ይኹን እርሱ በእግዚአብሔር መልክ ሲኖር ሳለ ከእግዚአብሔር ጋር መተካከልን መቀማት እንደሚገባ ነገር አልቆጠረውም” የሚለውን ቃል ይዞ በራሱ ለራሱ እንዲመች አድርጎ በመተርጎም ቃል በሥጋ አደረ ብሎ ኅድረትን ደግፎ ያስተምር ነበር፡፡ ስለዚህ ይህ ንስጥሮስ በውስጡ ብዙ ምንፍቅናዎችን የያዘ ትምህርት በዐደባባይ ያስተምር ነበር፡፡ ይህንን የክህደት ትምህርቱን የሰሙ ሊቃውንት በተለያዩ ጊዜያት ተገቢውን መልስ እየሰጡ ይመክሩት ነበር፡፡ ለዚህ ለንስጥሮስ ክህደት ተገቢውን ምላሽ  ከሰጡት አባቶች መካከል በእስክንድርያ 24ኛ ፓትርያርክ የተሾመው ቅዱስ ቄርሎስ ግንባር ቀደሙ ነው፡፡ ይህ ታላቅ አባት የቃልና የሥጋን ተዋሕዶ በሚገባ ከምሳሌ ጋር በማስረዳት ውላጤ እና ኅድረት የሚሉትን የንስጥሮስ ክህደቶች በሚገባ አጋልጧል፡፡  የጌታን አምላክነት የድንግል ማርያምን ወላዲተ አምላክነት ነቅፎ ያስተምር የነበረው ንስጥሮስ በቅዱስ ቄርሎስ አፈጉባኤነት በተመራው ጉባኤ ኤፌሶን በ200 ሊቃውንተ ቤተክርስቲያን ተወግዞ ተለይቷል፡፡ በዚህ ጉባኤ ላይ ታላቁ አባት ቅዱስ ቄርሎስ ምሥጢረ ተዋሕዶን በጋለ ብረት መስሎ በሚገባ አስረድቷል፡፡ ብረት የሚስማማው ባህርይ እሳት ከሚስማማው ባህርይ ጋር ፈጽሞ የተለያየ ነው፡፡ ብረት እና እሳት ሁለት የተለያዩ አካላት የተለያዩ ባሕርያት ናቸው፡፡ እሳት አንድ አካል ነው አንድ ባሕርይ ነው ብረትም እንዲሁ አንድ አካል አንድ ባሕርይ ነው፡፡ እሳትና ብረት የየራሳቸው የሆነ አካልና ባሕርይ አላቸው፡፡ በጊዜ ግለት ግን እሳት የብረትን ብረትም የእሳትን ባሕርይ ገንዘባቸው ያደርጋሉ፡፡ በጊዜ ግለት ጥቁር የነበረው ብረት የእሳትን ቀይነት፣ሙቀት፣ መልክእ ገንዘቡ አድርጎ ቀይ፣ሞቃት እንደሚሆን ሁሉ ጎንና ዳር የሌለው የማይጨበጠው ረቂቅ እሳትም ግዙፍ የሆነውን የብረት ቅርጽና ግዘፍነት ገንዘቡ አድርጎ የብረቱን ቅርጽ የብረቱን ግዘፍነት ይዞ ይገኛል፡፡ በዚህም አንድ አካል አንድ ባሕርይ ይሆናል፡፡ የመለኮትና የሥጋ ተዋሕዶም እንደዚሁ ያለ ነው፡፡ መለኮት ከሥጋ ጋር በተዋሐደ ጊዜ መለኮት የሥጋን፣ ሥጋም የመለኮትን ገንዘብ ገንዘቡ በማድረግ አንድ አካል አንድ ባሕርይ ሆነ በማለት ለንስጥሮስ በዚህ ምሳሌ አስረድቷል፡፡ የንስጥሮስንም ምንፍቅና ለሁሉ አጋልጧል፡፡ በዚህም መሠረት የንስጥሮስ ክህደት ተወግዞ ተለይቷል፡፡ በዚህ ጉባኤም አባቶቻችን የጨመሩልን አንቀጸ ሃይማኖት “በአማን ወላዲተ አምላክ፤ በእውነት አምላክን የወለደች” የሚል ነው፡፡ ንስጥሮስ “ሕስወኬ ትሰመይ ቅድስት ድንግል ወላዲተ አምላክ ወአማነ ትሰመይ  ወላዲተ ሰብእ” በማለት ክዶ ነበርና ሊቃውንቱ እርሱን አውግዘው “በአማን ወላዲተ አምላክ፤ በእውነት አምላክን የወለደች” ናት በማለት ድንግል ማርያምን ወላዲተ አምላክ ብለው አንቀጸ ሃይማኖት ጽፈውልናል፡፡ የዛሬ ቅብአት እምነትን የሚከተሉ ሰዎችም ከዚህ ከንስጥሮስ ምንፍቅና ጋር ኅብረት አላቸው፡፡ ይህ እንዴት ሊሆን ይችላል ለምትሉ ከመጽሐፋቸው ላይ ልውሰዳችሁ፡፡ ወልደ አብ ገጽ 127 ላይ  “እንደ ዘርአ ብእሲ የሆነው ወልድ ነው ማለት እንዴት ነው ቢሉ፡፡ ከአባት ዘር ከእናት ደም ተከፍሎ ተዋሕዶ እንዲፈጠር ወልድም ከእግዝእትነ ማርያም በግብረ መንፈስ ቅዱስ ከተከፈለ ደመ ድንግልና ጋራ ተዋሕዶ ተፈጥሯልና፡፡ እንደ ዘርአ ብእሲ የሆነ ወልድ ነው ማለት ስለዚህ ነው” ብለው ያምናሉ፡፡ ስለዚህ መለኮት ከሥጋ ጋራ ተዋሕዶ ከተፈጠረ በኋላ ድንግል ማርያም ወለደችው ይላሉ፡፡ ይህ ማለት ድንግል ማርያም የወለደችው ፈጣሪን ሳይሆን ከሥጋ ጋራ ተዋሕዶ የተፈጠረን ሰው እንደሆነ ያስተምራሉ፡፡ ይቅር ይበለንና እንደዚህ ያለውን ክህደት ሲጽፉ እና ሲያስተምሩ ግን እንደ ንስጥሮስ በጉባኤ ስላልተለዩ ምናልባትም ትክክል ነን ከንስጥሮስ ክህደት እንለያለን ይሉን ይሆናል፡፡ ግን ማታለያ ካልሆነ በቀር ንስጥሮሳውያን እንደሆኑ በዚህ እንረዳለን፡፡ ንስጥሮስ በክህደቱ ተወግዞ ከተለየ በኋላ ላዕላይ ግብጽ ይኖር ነበር፡፡ በዚህ ኑፋቄውም ጸንቶ ስለነበር ቅዱስ ቄርሎስ ዝም ብሎ አልተወውም ነበር፡፡ ንስጥሮስ ካለበት ዘንድ ሄዶ ወንደሜ ጌታን አምላክ ድንግል ማርያምን ወላዲተ አምላክ ብለህ እመን አለው፡፡ ንስጥሮስ ግን እኔስ አንተ እንደምትለው አልልም ጌታን እሩቅ ብእሲ ድንግል ማርያምን ወላዲተ ሰብእ እላለሁ እንጅ በማለት አሻፈረኝ አለ፡፡ ቅዱስ ቄርሎስም እመቤቴን ላዋርድ ብለህ እንዲህ እንዳልክና እኔንም አልታዘዝም እንዳልክ ላንተም አንደበትህ አይታዘዝልህ ብሎ ረገመው፡፡ በዚህም የተነሣ ምላሱ ተጎልጉሎ ከደረቱ ተንጠልጥሎ  ደምና መግል እየተፋ በከፋ አሟሟት ሞቷል፡፡ አሁንም በዚህ የምንፍቅና ባሕር ውስጥ በመዋኘት ላይ ያላችሁ የቅብአት ምንፍቅና አራማጆች ከዚህ ክህደታችሁ ተመልሳችሁ በጎላ የተረዳች የአባቶቻችንን እምነት ኦርቶዶክስ ተዋሕዶን እንድትይዙ መልእክት አስተላልፋለሁ፡፡ አሁንም ለዚህ መልእክቴ ስድብ እንደምትመልሱልኝ አውቃለሁ ግን ቄርሎስን እስክንመስለው ድረስ አላቆምም፡፡ ንስጥሮስ በከፋ አሟሟት ሲሞት ተመልክቻለሁና እናንተም እንደዛ ባለ ሁኔታ ስትሞቱ መመልከት አልፈልግምና ከእናንተ ሞት ይልቅ የእኔ መሰደብ እጅግ ይሻላልና፡፡

“ብራና እና ጥንታዊነት”

© መልካሙ በየነ

ሐምሌ 08/2008 ዓ.ም
ደብረማርቆስ፣ ኢትዮጵያ

በመጀመሪያ ሰላምታየን ላደርሳችሁ እወዳለሁ፡፡ አገራችን ማኅበራዊ መገናኛዎች ለፍርድ ቀርበው እስራት ተወስኖባቸው እንደነበር ግልጽ ነው፡፡ ሆኖም ሐምሌ 7 ቀን ከሰዓት በኋላ በተደረገው ችሎት የማኅበራዊ መገናኛዎች ጠበቃ እጅጉን በመከራከር ከእስራቱ በዋስ እንዳስፈታቸው ተጠቁሟል፡፡ ይህ ቢሆንም ግን ወደፊት እንደአስፈላጊነቱ ሊታሠሩ እንደሚችሉ ጠበቃቸው አልሸሸገም፡፡ ያም ሆነ ይህ ግን ከእስራት ተፈተዋል ከዘመዶቻችን ከወዳጆቻችን ጋር ለማገናኘት አብቅተውናል የተለመደ ሥራቸውንም በይፋ ጀምረዋል፡፡ እኛም ሥራችንን ጀመርንባቸው፡፡

እንግዲህ ወደ ጉዳያችን እንግባ፡፡ ዛሬ የምንመለከተው “ብራና እና ጥንታዊነት” የሚል ነው፡፡ አሁን ከዚህ ከወረቀት ዘመን ራቅ ላድርግና ወደ ጥንቱ የብራና ዘመን ልውሰዳችሁ፡፡ አባቶቻችን ይችን ጥንታዊ እምነታችንን ያቆዩልን ጤዛ ልሰው፣ ድንጋይ ተንተርሰው፣ ድምጸ አራዊቱን ግርማ ሌሊቱን ጸብአ አጋንንቱን ታግሰው በማስተማር እና ብራና ዳምጠው፣ ብርዕ ቀርጸው፣ ቀለም በጥብጠው ወዘተ መጻሕፍትን በመጻፍ ነው፡፡ በወቅቱ የወረቀት ፋብሪካ የለም የቀለም ማምረቻም መሣሪያ የለም ይህ ቢሆንም መጻሕፍትን ከመጻፍ አልቦዘኑም ነበር፡፡ ቀለም ሲያልቅባቸው ደማቸውን እንደቀለም እየተጠቀሙ ብራናውን አዘጋጅተው በዚያ ላይ ይጽፉ ነበር፡፡ ለዚህም ምስክር ይሆኑ ዘንድ በርካታ የብራና መጻሕፍት በተለያዩ ቦታዎች እናገኛለን፡፡ ዛሬ ቴክኖሎጅው ሲሻሻል ያንን በብራና ላይ ጽፈውት የነበረውን ትምህርት በወረቀት ላይ አሰፈሩት፡፡ እዚህ ላይ ልብ ማለት የሚገባው ወረቀቱ የተቀዳው ከብራናው መሆኑን ነው፡፡ ብራናው ሌላ ወረቀቱ ሌላ የሚናገሩ ከሆነ ግን ሌላ ችግር ተፈጥሯል ማለት ነው፡፡ ይህን ርእስ ለምን አነሣው እንዳትሉኝ የቅብአት እምነት ተከታዮች ሃይማኖተ አበው እዚህ ክፍል እዚህ ምእራፍ እዚህ ቁጥር ላይ እንዲህ ይላል ስንላቸው የብራናው እንዲህ ነው የሚል እያሉ ሰውን ለማደናገር ይፈልጋሉ እና ይህን ርእስ ማንሣት አስፈለገኝ፡፡ እንግዲህ ከላይ እንደተመለከትነው ወረቀቱ የያዘው ብራናው የያዘውን ነው፡፡ ምክንያቱም ከብራናው ወደ ወረቀቱ ተገለበጠ እንጅ አልተቀነሰም አልተጨመረም፡፡ ልብ በሉ የብራናው ጽሑፍ ጥንታዊነቱን ሊያሳይ የሚችል አይደለም፡፡ የወረቀት መጻሕፍትን ጥንታውያን አይደሉም ልንላቸው አንችልም ምክንያቱም ወረቀቱ ጥንታዊ አይደለም እንጅ የያዘው ትምህርት ጥንታዊ ነውና፡፡ የብራና መጻሕፍት በሙሉ ጥንታውያን ናቸው ማለት አይቻልም ምክንያቱም በብራና መጻፍ ጥንት ተጀመረ እንጅ የሚይዙት ቃል በሙሉ ጥንታዊ ትምህርተ እምነት ነው ሊባል አይችልምና፡፡ መግባባት የሚገባን ጉዳይ አለ እርሱም ብራና እንዴት ይዘጋጃል ከምን ይዘጋጃል የሚለው ነጥብ ላይ ነው፡፡ የብራና አዘገጃጀት በብራና ላይ መጻፍ (የቁም ጽሕፈት የምንለው) ዛሬም ድረስ እንዳለ እናውቃለን፡፡ ፍየሎች እንደ ዳይኖሰር ከምድረ ገጽ እስካልጠፉ ድረስ ብራና ዝግጅት ይኖራል በዚያ ላይም መጻፍ እንደዚያው ማለት ነው፡፡ ስለዚህ ጥንት የነበሩት ፍየሎች ዛሬም አሉ ከነቆዳቸው ከነሥጋቸው ማለት ነው፡፡ ድሮ ይደረግ እንደነበረው ሁሉ ዛሬም ብራናው ይዘጋጃል ቀለሙ ይበጠበጣል ብርዑ ይቀረጻል ከዚያም በተዘጋጀው ብራና ላይ የምንፈልገውን ነገር እንጽፍበታለን ማለት ነው፡፡ ስለዚህ ብራና ስለሆነ ብቻ ጥንታዊ ነው ልንለው የምንችልበት ምንም ምክንያት የለንም፡፡ የሚገርመው ነገር ደግሞ እነርሱ የሚጠቅሱት የብራና መጽሐፍ የሚገኘው ደብረወርቅ እና ጎንቻ ሲሶ እነሴ ብቻ መሆኑ ነው፡፡ የደብረ ወርቅ ሰው ቆዳን እንዴት እንደሚሠሩት እንዴት ለአገልግሎት እንደሚያበቁት ብታዩ ብራና ማውጣት ቀላላቸው እንደሆነ ትገነዘባላችሁ፡፡ የወንዙን ስም ባላውቀውም ከከተማው ወጥታችሁ ወደ ሞጣ መስመር ስትጓዙ አንድ ድልድይ ታገኛላችሁ፡፡ ያንን ወንዝ ተከትላችሁ ብትሄዱ ሜዳው በሙሉ ቆዳ ተወጥሮበት ታገኛላችሁ ይህ የበሬ እና የላም ቆዳ ነው፡፡ ይህን በውኃ የተነከረ ቆዳ አልፍተው ወጥረው በጸሐይ አድርቀው ፍቀው ጉሎ ቀብተው ለአገልግሎት ያበቁታል፡፡ ያንን በዓይናችሁ ትመለከታላችሁ ያ ካልተሳካላችሁ ደግሞ ከደብረ ወርቅ መናሀሪያ የሚወጡትን መኪኖች ተመልከቱ ጭነው የሚወጡት ብፌ አይደለም ወይም ሶፋ አይደለም ቆዳ ነው፡፡ ታዲያ ይህን እንዲህ አድርገው አሳምረው የሚሰሩ ደብረወርቆች ትንሿን የፍየል ቆዳ ብራና ማድረግ እንዴት ይሳናቸዋል? ስለዚህ ዛሬም ድረስ በብራና ላይ ይጽፋሉ ይደጉሳሉ፡፡ ይህም በመሆኑ ብራና ላይ የተጻፈ ጽሑፍ ሁሉ ጥንታዊ ነው ብሎ ለመቀበል ያስቸግራል፡፡ ትክክለኛ የብራና መጻሕፍት እኮ በየገዳማቱና በየአድባራቱ ይገኛሉ፡፡ እነዚህ የቅብአት መናፍቃኑ የሚጠቅሱት ግን ደብረወርቅና ጎንቻ ብቻ የሚገኙ መሆናቸው መጻሕፍቱ ችግር እንዳለባቸው ያመላክታል፡፡ በወረቀት የጻፉትን “ወልደ አብ” የተሰኘ የምንፍቅና መጽሐፋቸውን በብራና መጻፍ አይችሉምን? በጣም ይችላሉ፡፡ ስለዚህ ብራና የምትሉትን ነገር ቆም ብላችሁ ብታስቡት ይሻላል፡፡ የብራና መጻሕፍትን ይነቅፋል እንደሚሉኝ አልጠራጠርም፡፡ እኔ ግን ወረቀትም ሆነ ብራና የያዘው ትምህርት የተዋሕዶን ነገር የማያስረዳ ከሆነ እነቅፈዋለሁ ምክንያቱም ትምህርቱ እንጅ ቆዳው ወይም ወረቀቱ አይደለምና የሚነቀፈው፡፡ ለምሳሌ ያህል ሊቀሊቃውንት ስምዐ ኮነ መልአክ ቃለ ጽድቁ ለአብ የሚለውን መጽሐፍ በማዘጋጀታቸውና ኑፋቄያቸውን በማጋለጣቸው አንድ ማንም የማያውቀውን እነርሱ ብቻ የሚያውቁትን የብራና መጽሐፍ ጠቅሰዋል ምእራፍና ቁጥር የሚባል ነገር የለም ብራናው እንዲህ እንዲል ብቻ ነው የሚሉት፡፡ ፎቶውን ተመልከቱት ይህ የቄርሎስ ድርሳን የሚሉት ከየት የተገኘ እንደሆነ ከእነርሱ ውጭ ማንም አያውቀውም፡፡

የተዋሕዶ መደምደሚያ ቅብአት ነው?

©በመልካሙ በየነ
ሐምሌ 1/2008 ዓ.ም
ደብረ ማርቆስ፣ ኢትዮጵያ፣

የቅብአትን ኑፋቄ ባለፉት በርካታ ጽሑፎቼ መጽሐፋቸውን መነሻ በማድረግ ሳሳውቅ ቆይቻለሁ። አሁን መጽሐፋቸው አደባባይ ላይ እየተሸጠ እያለ እንኳ "ጎጃምን ትልቁን አገር አታሰድብ ቅብአት የሚባል ነገር የለም" የሚሉ አልታጡም። እነዚህ ሰዎች መጀመሪያ ሀገር እና ክፍለ ሀገርም የማያውቁ መሆናቸው ግልጽ ነው። ምክንያቱም ሀገር ብለን ኢትዮጵያ ክፍለ ሀገር ብለን ጎጃም እንላለን እንጅ "ትልቅ ሀገር ጎጃም" አንልም። ሲቀጥል የሀገር ትልቅነት በምን ይለካል? ለሚለው ጥያቄም በቂ መልስ ማቅረብ አይችሉም። ጎጃም ትልቅ እንደሆነ እናውቃለን ሆኖም ግን ከትልቁ ዝሆን ላይ ትንኝ እንደማትታጣ መረዳት አያዳግተንም። ስለዚህ "ቅብአት የለም" የሚለው የአንዳንድ ሰዎች አስተያየት (አቡነ ማርቆስን ጨምሮ ማለቴ ነው) ተቀባይነት የለውም። ድሮ አቡነ ዘካርያስ ይህንነ ሲሉን ነበር ያን ጊዜ እውነታቸውን ይሆን? ብለን ነበር። ምክንያቱም ከወሬ ያለፈ ተጨባጭ ማስረጃ ስላልነበረን። ዛሬ ግን ሽህ ሰው "ቅብአት የለም" ቢለኝ ሺህ ውሸታም እላቸዋለሁ እንጅ እንደ ድሮው እውነት ይሆን? ብየ አልጠራጠርም። ምክንያቱም የቅብአት እምነት ሊቅ የሚባለው "ገብረ መድኅን" ወይም "ሄኖክ" የጻፈልን "ወልደ አብ" የተባለ መጽሐፍ ማስረጃችን ነውና። ስለዚህ በዚህ ጉዳይ ላይ ማንም ጆሮ የለውም። እልፍ ፐርሰንት ያህል እተማመናለሁ ቅብአት አለ ያውም ከቤታችን ከቤተክርስቲያናችን። በዚህ ጉዳይ ይህን ያህል ካልኩ ወደ ዋናው ጉዳየ ልግባ። የቅብአት እምነት ተከታዮች "ለተዋሕዶ መደምደሚያ ቅብአት ነው" ይላሉ። ይህን እስኪ ከራሳቸው መጽሐፍ እንመልከተው።
ወልደ አብ ገጽ 219 ላይ “ይህ የጸጋ ልጅነት የሌለው ባእድ ሥጋ እምቅድመ ዓለም የባሕርይ ልጅነት ካለው መለኮት ጋራ ቢዋሐድ የቃልን ገንዘብ ተቀብሎ ወልደአብ ቃለ አብ ቃለ መንፈስ ቅዱስ ሆነ ልጅነት አገኘ፡፡ ይህ ልጅነት ያለው ቃል ልጅነት ከሌለው ሥጋ ጋራ ቢዋሐድ በሥጋ ርስት ልጅነትን የሚሻ ሆነ፡፡ እንዘ ባዕል ውእቱ በኩሉ አንደየ ርእሶ እን ጳውሎስ ፪ኛ ቆሮ ም፰ ቁ፱ ስለዚህ ከእምቅድመ ዓለም ልደቱ ፩ድ ለማድረግ በሰውነቱ የባሕርይ ህይወቱን በመላ ተቀብሎ ከአብ ተወለደ እንጅ የቀደመ ልጅነቱስ አልተነሣውም፡፡ ወልድስ በሰውነቱ መንፈስ ቅዱስን ከአብ ተቀብሎ ባይወለድ ወልድ በሰውነቱ እንደ አብ ባልገዛም አብም ለወልድ በሰውነቱ አገዛዙን ክብሩን በመላ በሰፋ ባልሰጠውም ነበር ኢይሁብ ክብርየ ለባዕድ ለተሳትፎ ወስብሐትየ ለግልፎ እን ኢሳ ም፵፪ ቁ፰ መንፈስ ቅዱስን ከአብ ተቀብሎ ቢወለድ ግን እንደአብ ገዛ አዘዘ፡፡ አብም ለወልድ በሰውነቱ አገዛዙን ክብሩን ሰጠው አኮ ዘይሁብ እግዚአብሔር አብ መንፈሶ በመስፈርት አላ አብሰ ያፈቅር ወልዶ ወኲሎ ኲነኔሁ አወፈዮ ለወልዱ ውስተ እዴሁ እን ወን ዮ ም፫ ቁ፴፬፡፡ ወረሰዮ ወራሴ ለኲሉ እን ጳው ዕብ ም፩ ቁ፪” ይላል። ይህን ጉዳይ "የቅብአት ምንፍቅና መደበቂያ ካባዎች ክፍል 8" ላይ በዝርዝር ተመልክተነዋል። እዚህ ላይ መድገም ያስፈለገው ይህ አገላለጽ "ለተዋሕዶ መደምደሚያ ቅብአት ነው" የሚል አንድምታ ስላለው ነው። ምክንያቱም እርስ በርሱ የሚጋጭ የሚመስል ሃሳብ ይዟል ነገር ግን አይጋጭም ይላሉ የቅብአት እምነት ተከታዮች። ስለዚህ የማይጋጭ ሃሳብ ከሆነ ሊስማማ የሚችለው እንደሚከተለው ይሆናል። መጀመሪያ ሁለት የተዋሕዶ ሂደቶች ይከወናሉ። የመጀመሪው"ይህ የጸጋ ልጅነት የሌለው ባእድ ሥጋ እምቅድመ ዓለም የባሕርይ ልጅነት ካለው መለኮት ጋራ ቢዋሐድ የቃልን ገንዘብ ተቀብሎ ወልደአብ ቃለ አብ ቃለ መንፈስ ቅዱስ ሆነ ልጅነት አገኘ"የሚለው መለኮት ከሥጋ ጋር ያደረገው ተዋሕዶ ነው። በዚህ ተዋሕዶ ላይ መለኮት ከሥጋ ጋር ተዋሐደ እንጅ ሥጋ ከመለኮት ጋር አልተዋሐደም።በዚህ ተዋሕዶ ሥጋ የቃልን ገንዘብ ገንዘቡ አድርጎ በቃል መጠሪያ ተጠራ ቃለ አብ ቃለ መንፈስ ቅዱስ ተባለ ማለት ነው። የሚገርማችሁ እስከዚህ ድረስ መለኮት የሥጋን ገንዘብ ገንዘቡ አላደረገም በሥጋ ስምም አልተጠራም። ስለዚህ ሙሉ ተዋሕዶ ይደረግ ዘንድ ሥጋ ከመለኮት ጋር መዋሐድ አለበት። ይህኛው ቀጣዩ ተዋሕዶ ነው። ሁለት ነጥላ ተዋሕዶዎች ናቸው እንግዲህ አንድ ሙሉ ተዋሕዶን የሚፈጥሩት። በነገራችን ላይ ይህን የምላችሁ እነርሱ ተዋሐደ እያሉ ስለጻፉት እንጅ እንደ እኔ ይኼ ተዋሕዶ አይባልም። የኅድረት ተዋሕዶ ሊሆን እንደሚችል ብቻ ነው የምገምተው። ስለዚህ ኅድረት ያለበት ተዋሕዶ እንደሆነ እረዳለሁ። ቀጣዩ ተዋሕዶ የሥጋ ከመለኮት ጋር መዋሐድ ነው። "ይህ ልጅነት ያለው ቃል ልጅነት ከሌለው ሥጋ ጋራ ቢዋሐድ በሥጋ ርስት ልጅነትን የሚሻ ሆነ" ይላል ሥጋ ከመለኮት ጋር እንደተዋሐደ ለማጠየቅ። ቅድም ልጅነት አገኘ ቃለአብ ቃለ መንፈስ ቅዱስ ሆነ ያሉት ሥጋ አሁን ልጅነትን የሚሻ ሆነ ምክንያቱም መለኮት ቢዋሐደው ልጅነት አገኝ እንጅ ሥጋ ከመለኮት ጋር ስላልተዋሐደ የሚቀረው ልጅነት አለ። ስለዚህ ይህን ሙሉ ልጅነት ያገኝ ዘንድ ሥጋ ከመለኮት ጋር መዋሐድ ያስፈልገዋል ማለት ነው። እንግዲህ እነዚህ የተዋሕዶ ሁለት ሂደቶች ከተጠናቀቂ በኋላ ይፈጠራል። ወልደ አብ ገጽ 131 "ወልድንም በሰውነቱ ፍጡር ብሎ ማመን ይገባል። ለሊሁ ፈጣሪ በእንተ ከመ ውእቱ አምላክ ወእግዚአብሔር ውእቱ ወዓዲመ ንብሎ ፍጡረ እስመ ውእቱ ተወልደ እምብእሲት እን ቅዱስ ቂርሎስ ሃ አ ስምዓት ክ፪ ቁ፲፱ ሥጋ በመለኮት ርስት ፈጣሪ ነው። መለኮት በሥጋ ርስት ፍጡር ነው። ሥጋ ሲፈጠር መለኮት ከሥጋ ጋራ ተዋሕዶ አብሮ ተፈጠረ ካላሉ እንደ ንስጥሮስ ፪ አካል ማድረግ ኃደረበብእሲ ማለት ነውና ክህደት ነው" አሁን መለኮት ከሥጋ ጋር ሥጋም ከመለኮት ጋር ተዋሕዶ ተፈጥሯል። ማን ፈጠረው አትሉኝም መቸም ምክንያቱም አምላክ ከሥጋ ጋር ተዋሕዶ ተፈጥሯልና። መለኮት ከሥጋ ጋር ተዋሕዶ ተፈጠረ ካላሉ ክህደት ነው ብለዋል እኮ ደግሞ። እንግዲህ ይህ ተዋሕዶ ከተከናወነ በኋላ የተፈጠረው አካል እንደ አብ እንደ መንፈስ ቅዱስ ያዝዝ ይገዛ ዘንድ በቅብአት መክበር ያስፈልገዋል። ይህንንም እንዲህ ያስረዳሉ "ስለዚህ ከእምቅድመ ዓለም ልደቱ ፩ድ ለማድረግ በሰውነቱ የባሕርይ ህይወቱን በመላ ተቀብሎ ከአብ ተወለደ እንጅ የቀደመ ልጅነቱስ አልተነሣውም" ስለዚህ ከተዋሕዶ በኋላ ቅብአት መደምደሚያ ሆኖ እናገኘዋለን። አንድ ያልተረዱት ነገር አለ እግዚአብሔር በመለካት በመፍጠር አንድ ነው። ይህን ካመኑ ደግሞ መለኮት ከሥጋ ጋር ተዋሕዶ ተፈጠረ ማለት ምን ማለት ነው? ወይስ ደግሞ እኛን ለመንፈስ ቅዱስ ቦታ አጡለት ስለሚሉን ቦታ ለመፈለግ ይሆን? የወልድ መለኮት ከሥጋ ጋር ተዋሐደ አንድ ቦታ ለወልድ ተገኘለት። ቀጣይ መለኮት የተዋሐደውን ሥጋ አብ ፈጠረው ለአብ ሌላ ቦታ ተሰጠው ቀጣይ ይህን ከመለኮት ጋር ተዋሕዶ የተፈጠረውን ሥጋ መንፈስ ቅዱስ አከበረው ለመንፈስ ቅዱስም ቦታ ሰጡት።
አምላከ ቅዱሳብ ይቅር ይበለን!!!

"የቅብአት ምንፍቅና በአደባባይ"

©በመልካሙ በየነ
ሰኔ 30/2008 ዓ.ም

ደብረማርቆስ ኢትዮጵያ፤
"የቅብአት ምንፍቅና መደበቂያ ካባዎች" በሚል ርእስ መነሻነት እስከ ክፍል 10 ድረስ እንደተማማርን ታስታውሳላችሁ። ዛሬም በዚህ ክፍል ምንፍቅናቸው ምን ላይ እንደሆነ በግልጽ እንመለከታለን። እዚህ ላይ ግን ልብ ማለት የሚገባን የምጽፈው ነገር ከራሴ አንቅቸ እንዳልሆነ ነው። የምጽፍላችሁ ነገር ራሳቸው ካሳተሙት የክህደት መጽሐፍ ሲሆን የሚጠቅሱትንም ጥቅስ ትክክለኛውን እና ሙሉውን በግእዝም በአማርኛም እጽፍላችኋለሁ።
ወልደ አብ ገጽ 131 "ወልድንም በሰውነቱ ፍጡር ብሎ ማመን ይገባል። ለሊሁ ፈጣሪ በእንተ ከመ ውእቱ አምላክ ወእግዚአብሔር ውእቱ ወዓዲመ ንብሎ ፍጡረ እስመ ውእቱ ተወልደ እምብእሲት እን ቅዱስ ቂርሎስ ሃ አ ስምዓት ክ፪ ቁ፲፱ ሥጋ በመለኮት ርስት ፈጣሪ ነው። መለኮት በሥጋ ርስት ፍጡር ነው። ሥጋ ሲፈጠር መለኮት ከሥጋ ጋራ ተዋሕዶ አብሮ ተፈጠረ ካላሉ እንደ ንስጥሮስ ፪ አካል ማድረግ ኃደረበብእሲ ማለት ነውና ክህደት ነው" ይላል።
አሁን ይህን ድፍረትና ክህደት አንድ በአንድ እንመልከተው። "ወልድንም በሰውነቱ ፍጡር ብሎ ማመን ይገባል" ይላሉ ሲጀምሩ። በመጀመሪያ "ወልድ" የሚለው ስም ሥጋን ሲለብስ የጠራንበት ሳይሆን ጥንት ከሌለው ዘመን ባሕርይ ዘእምባሕርይ አካል ዘእምአካል በጥበበ እግዚአብሔር ከአብ ያለእናት በተወለደ ጊዜ ነው። ሰለዚህ ይህ የመወለድ ግብር ያለው "ወልድ" ከባሕርይ አባቱ ከአብ ከባሕርይ ሕይወቱ ከመንፈስ ቅዱስ አይበልጥም አያንስምም እኩል ነው እንጅ። ይህ ከሥላሴ አንድነት ለቅጽበት ያህል እንኳ ያልተለየው "ወልድ" ድኅረ ዓለም ከእመቤታችን ከሥጋዋ ሥጋንከነፍሳ ነፍስን ነሥቶ በተዋሕዶ የተወለደው ከአምላክነት ክብሩ ዝቅ ለማለት አይደለም። መለኮት ከሥጋ ጋር ሥጋም ከመለኮት ጋር በተዋሐደ ጊዜ ሥጋ አምላክ ሆነ አምላክም ሰው ሆነ። አሁን ከተዋሕዶ በኋላ ሥጋንና መለኮትን መከፋፈል አንችልም ምክንያቱም "አምላክ ወሰብእ" የሚባል ነውና። ቅብዓቶች እዚህ ላይ የሠሩት ስህተት ከተዋሕዶ በኋላ መለኮትን ከሥጋ ከፍለው "ወልድንም በሰውነቱ ፍጡር ብሎ ማመን ይገባል" ይላሉ። ቅዱስ ቄርሎስ የመሰለውን የጋለ ብረት አስታውሱት ብረቱ ከጋለ በኋላ እሳት ይባላልን? ወይስ ደግሞ ብረት ብቻ ይባላል? አይባልም። ትክክለኛ ስሙ "የጋለ ብረት" የሚለው ነው። ብረት ወይም እሳት ልንለው የሚገባ ከመጋሉ በፊት ነው እንጅ ከጋለ በኋላስ "የጋለ ብረት" እንለዋለን እንጅ "ብረት" ወይም "እሳት" ብቻ ብለን እንደማንጠራው የታወቀ ነው። የመለኮት እና የሥጋም እንዲሁ ነው። ከተዋሕዶ በፊት "ወልድን ፈጣሪ" ብቻ እንለዋለን "ሥጋንም ፍጡር ብቻ" እንለዋለን። ከተዋሕዶ በኋላ ግን የቃልን ገንዘብ ሥጋ የሥጋንም ገንዘብ ቃል ገንዘቡ ስላደረገ የብቻ መጠሪያ አይኖራቸውም። ስለዚህም "ክርስቶስ" እንለዋለን ከሁለት አካላት እንድ አካል ከሁለት ባሕርይ አንድ ባሕርይ ያለው "አምላክ ወሰብእ" ነውና። ልብ በሉ "ክርስቶስ" የሚለው ሥም ከተዋሕዶ በኋላ የተጠራበት ነው። ይህም ማለት "ፍጹም አምላክ ፍጹም ሰው" ነው ማለት ነው። ስለዚህ ከዚህ ተዋሕዶ ከፍለን ሥጋን ለብቻው መለኮትንም ለብቻው ልናደርገው እንዴት እንደፍራለን።
"ለሊሁ ፈጣሪ በእንተ ከመ ውእቱ አምላክ ወእግዚአብሔር ውእቱ ወዓዲመ ንብሎ ፍጡረ እስመ ውእቱ ተወልደ እምብእሲት እን ቅዱስ ቂርሎስ ሃ አ ስምዓት ክ፪ ቁ፲፱ ሥጋ በመለኮት ርስት ፈጣሪ ነው" ይላሉ። ሁልጊዜ የሚገርሙኝ ማስረጃ ብለው የሚጠቅሱት ነገር ከሚናገሩት ጽንሰ ሃሳብ ጋር በምንም የሚገናኝ አይደለም። በመጀመሪያ ግን የፊደል ግድፈትን እንኳ ማጣራት ይገባቸው እንደ ነበር እረዳለው። "ቄርሎስ" ን "ቂርሎስ" ብለው የጻፉት ምናልባትም ሃይማኖተ አበውን ገልጠን ስንመለከት እንዳናገኘው ፈልገው ይሆናል። ከየት ቆርጠው እንደወሰዱት ልብ ብላችሁ ተመልከቱት የጠቀሱትን የቄርሎስ ስምዓት ሙሉውን ግዕዝም በአማርኛም አንብበት ከዚህ በታች ቀርቦላችኋል።
ቄርሎስ ሃ አ ስምዓት ክ፪ ቁ፲፱ "ወካዕበ ይቤ ተሰምየ ገብረ ወውእቱ እግዘኣ ኩሉ ከመ አምላክ ለሊሁ በግዕ ወለሊሁ ካህን ዓዲ ኅቡረ እስመ ውእቱ ሦዐ ርእሶ ባህቲቱ በከመ ንቤ ቅድመ አዕረገ ሥጋሁ ባህቲቱ በፈቃዱ መሥዋእተ ውኩፈ ወዕጣነ ምዑዘ ለእግዚአብሔር አቡሁ በእንቲአነ ለሊሁ ፍጡር ወለሊሁ ፈጣሪ ንብሎ ፍጡረ እስመ ውእቱ ተወልደ በሥጋ እምብእሲት ወካዕበ ይቤ ዝንቱ ዓምደ ሃይማኖት በእንቲአሁ ትብልኑ እስመ ዘተፀንሰ ካልእ ውእቱ ዘምስለ ፈጣሪ በከመ በውስተ መለኮት ወትስብእት ወፈጣሪ ወፍጡር ፍልጣን ሐሰ ለነ እምዝንቱ ንባብ ሙሱን ወርኩስ"
አማርኛውንም እነሆ ሳልጨምር ሳልቀንስ:
"ዳግመኛም አገለገለ ተባለ ግን እሱ አምላክ እንደመሆኑ ሁሉን ፈጥሮ የሚገዛ ነው እሱ መሥዋእት ነው። ወዲህም ከመሥዋእቱ የማይለይ ካህን ነው እሱ ብቻ ሥጋውን በፈቃዱ የተወደደ መሥዋእት የተወደደ ዕጣን አድርጎ ስለእኛ ወደ አባቱ ወደ እግዚአብሔር አቀረበ ብለን አስቀድመን እንደተናገርን እሱ ራሱን ብቻ ሠውቶአልና እሱ ሰው ነው እሱ አምላክ ነው አምላክ እግዚአብሔር ሰለሆነ ፈጣሪ እንለዋለን ወዲህም ከድንግል በሥጋ ስለተወለደ ሰው እንለዋለን ዳግመኛ ይህ ዓምደ ሃይማኖት ቅዱስ ቄርሎስ ስለ እሱ ስትናገሩ በመለኮትና በትስብእት በፈጣሪና በፍጡር መካከል መከፋፈል እንዳለ አድርጋችሁ የተፀነሰው ከፈጣሪ ጋር ያለ ሌላ ነው ትላላችሁን ሌላ አይደለም እኛ ግን እንዲህ ያለ የተጠላ የተነቀፈ አነጋገር ልንናገር አይገባንም አለ" ብሎ ትምህርታቸውን ያወግዛል። ከተዋሕዶ በኋላ በሥጋና በመለኮት መካከል መከፋፈል እንደሌለ ሰው ሲሆን አምላክ አምላክ ሲሆን ሰው ነው ብሎ ትምህርተ ተዋሕዶን በጎላ በተረዳ ነገር ነገረን እንጅ ቅብአቶች እንደሚሉት "ወልድንም በሰውነቱ ፍጡር ብሎ ማመን ይገባል" አላለንም። ይህ ደግሞ ግልጽና ግልጽ አነጋገር ነው እንዲያውም እንዲህ የሚሉትን አወገዛቸው እኮ። ከተዋሕዶ በኋላ ሥጋና መለኮትን ይከፍሉና አሁንም "ሥጋ በመለኮት ርስት ፈጣሪ ነው" ብለው ይደመድማሉ። ከዚህ ቀጥለው የሚጽፉት ደግሞ በክርስትናዋ ዓለምን ከምታስደንቅ ኢትዮጵያ ውስጥ ከሚኖር ሰው የማይጠበቅ ከባድ ክህደት ነው። ይህም እንዲህ ይላል "መለኮት በሥጋ ርስት ፍጡር ነው። ሥጋ ሲፈጠር መለኮት ከሥጋ ጋራ ተዋሕዶ አብሮ ተፈጠረ ካላሉ እንደ ንስጥሮስ ፪ አካል ማድረግ ኃደረበብእሲ ማለት ነውና ክህደት ነው" ብለው ለክህደታቸው ሌላ ክህደትን ይሹለታል። መጀመሪያ "ኃደረበብእሲ" የሚለውን ጸሐፊዋን "ኃደረ በብእሲ" ብላ እንድታስተካክለው አሳስቧት። ይህን ክህደት ሳይ ዛሬስ ምነው ንስጥሮስ ባየ ኖሮ አልኩ ለራሴ። ተመልከቱት የምንፍቅናቸውን ሂደት መጀመሪያ መለኮት ከሥጋ ጋራ ተዋሐደ እዚህ ውህደት ላይ ሁለት ትልልቅ ሂደቶች አሉ። እነርሱን በሌላ ጊዜ እናያቸዋለን። ከዚያ ሂደት በኋላ ሙሉ ተዋሕዶ ይደረጋል። ከዚያ ያ ከመለኮት ጋር የተዋሐደውን ሥጋ ይፈጥረዋል። ማን እንደሚፈጥረው ግን እንጃ። ምክንያቱም መለኮት ከሥጋ ጋራ ተዋሕዶ ሊፈጠር ነውና ሌላ ፈጣሪን ይሻል ማለት ነው። ከዚያ ማን እንደሚፈጥረው ባይታወቅም መለኮት ከሥጋ ጋራ ተዋሕዳ ይፈጠራል አሉ። ከዚህ በኋላ ከሥጋ ጋር ተዋሕዶ ፍጡር የሆነ መለኮት አገኙ ማለት ነው። ይህ ፍጡር የሆነ መለኮት ከባሕርይ አባቱ ከአብ ከባሕርይ ሕይወቱ ከመንፈስ ቅዱስ እኩል እንዲገዛ እኩል እንዲስተካከል ቅብአት አስፈለገው። ከዚህ በኋላ ነው እንግዲህ ቅብአት የሚያስፈልገው። አያችሁ የክህደታቸውን ሰንሰለት። ስለ እውነት እንዲህ ያለውን ምንፍቅና ምን ሲሉ ጀመሩት ይሆን ግን። ንስጥሮስ ፪ ግብር ያለ መለኮት ከሥጋ ጋር ሳይዋሐድ ተፈጠረ ስላለ ነው እንዴ? ምነው ንስጥሮስን ሆናችሁ የንስጥሮስ ክህደት ጠፋችሁ። በእርግጥ የእናንተ ደግሞ ከንስጥሮስም ከአርዮስም የተጨመቀ ክህደት ነው ያፈለቃችሁት። በእውነት የትኛው ሊቅ የትኛው መጽሐፍ ነው "መለኮት ከሥጋ ጋራ ተዋሕዶ ተፈጠረ" የሚል? መቸም አሁንም ያላነበባችሁትን መጽሐፍ ትጠቅሱት ይሆናል። የምትጠቅሱትን መጽሐፍ ቢያንስ ማወቅ ያስፈልጋችኋል። ለክህደታችሁ ግን እግዚአብሔር ይቅር ይበላችሁ ወላዲተ አምላክ እመ ብርሃን ድንግል ማርያም በምልጃዋ ትጠብቃችሁ።

“ጵጵስና ሹሙኝ”

© መልካሙ በየነ

ሰኔ 29/2008 ዓ.ም
ደብረማርቆስ፣ ኢትዮጵያ

በቤተክርስቲያኛችን የማዕረግ ደረጃ ጵጵስና ትልቁ ነው፡፡ ቀደምት አባቶቻችን ወይም እረኞቻችን ምን ዓይነት ምግባር እና ሃይማኖት ሊኖራቸው እንደሚገባ ጽፈውልናል፡፡ በቤተክርስቲያን ውስጥ ሥልጣን ሹመት የለም ምክንያቱም እረኛ ጠባቂ ልንሆን እንጅ ልንገዛቸው አልተመረጥንምና እያሉ ራሳቸውን በትህትና ይገዙ ነበር፡፡ ቀደምቱማ ለቀሚሳቸው ኪስ የለውም ነበር፤ ቀደምቱማ በእጃቸው ከመስቀል ውጭ አይጨብጡም ነበር፤ ቀደምቱማ ለእግራቸው ጫማ አይሉም ነበር፤ ቀደምቱማ ለጉዟቸው አውሮፕላን መኪና እና ባቡር አይሉም ነበር ሲያሻቸው ደመና ጠቅሰው ሲያሻቸው ደግሞ እግዚአብሔር በፈጠረላቸው እግራቸው ይሄዳሉና፤ ቀደምቱማ ለእግዚአብሔር ብቻ ራሳቸውን አሳልፈው የሰጡ ነበሩ፤ ቀደምቱማ ብህትውናን ገንዘባቸው ያደረጉ ነበሩ፤ ቀድምቱማ አስኬማቸውን አክሊለ ሶክ ነው ይሉ ነበር፤ ቀደምቱማ ለሐገር ለወገን ራሳቸውን ለሞት አሳልፈው ይሰጡ ነበር፤ ቀደምቱማ ይመክሩ ያስተምሩ ነበር፤ ቀደምቱማ ለእምነታቸው በመጋዝ ይሰነጠቁ ነበር፤ ቀደምቱማ ለማዕረጉ ብቁ አይደለሁም ይሉ ነበር፤ ቀደምቱማ በመመረጣቸው ያለቅሱ ያነቡ ነበር፤ ቀደምቱማ መልካም እረኛ የምሆነው እንዴት ነው ብለው ይጨነቁ ነበር ቀ…ደ…ም…ቱ…ማ…!...!...!

ዛሬ ታሪኩ ሁሉ ተለውጧል፡፡ የቀደምት አባቶቻችን ለዛቸው ጣዕማቸው ፍቅራቸው ሊገባንና ልንቀምሰው አልቻልንም፡፡ የዛሬዎቹ ደግሞ እጅግ ተቃራኒዎች ናቸው፡፡ የዛሬዎቹማ ለቀሚሳቸው ሠላሳ ኪስ ያላቸው ናቸው፡፡ ኪሶቻቸው ደግሞ ቤተሰቦቻቸው ጭምር ናቸው፡፡ የቤተ ክርስቲያንን ሀብትና ንብረት በማይጠረቃ ኪሳቸው ለማጠራቀም ጵጵስና ካልተሾምሁ አለቀላችሁ እያሉ የሚደነፉ ናቸው፡፡ የዛሬዎቹማ በእጃቸው መስቀል አይጨብጡም የሚጨብጡት ሌላ ነገር አላቸው፡፡ ሲፈልጉ የመንግሥትን እጅ ይጨብጣሉ፣ ሲፈልጉ የመናፍቃኑን እጅ ይጨብጣሉ፣ ሲፈልጉም የዘራፊዎችን እጅ ይጨብጣሉ፡፡ ዛሬ የሰማነው ነገር እሱ ነው መንግሥት እገሌ ጵጵስና ካልተሾመ ሌላ ሾማችሁ ብትልኩልን አንቀበለውም ብሎ ደብዳቤ እያዘነበ ነው፡፡ ታዲያ የዚች ቤተክርስቲያን መሪዎቿ የመንግሥት አካላት ሲሆኑ ዝም ልንል ይገባናልን፡፡ የዛሬዎቹማ ለእግራቸው ጫማ ብቻ ሳይሆን የወርቅ ጫማም ቢሆን ይመርጣሉ ምክንያቱም ገንዘብ አላቸዋ፡፡ እነርሱ የመዘበሩት የቤተክርስቲያን ገንዘብ እንኳን ለእነርሱ እግር ብቻ ለዘመዶቻቸውም ሁሉ የወርቅ ጫማ ይገዛ አይደል እንዴ፡፡ የዛሬዎቹማ ለጉዟቸው አውሮፕላን መኪና እና ባቡር ካልሆነ በእግራቸው አይሞክሯትም ደመና ጠቅሰው እንዳይሄዱ ደግሞ በየትኛው ቅድስና ደመና ይታዘዛል፡፡ በእግራቸውም እንዳይሞክሩት የምታውቁት ነው ዝሆን እስኪያካክሉ ድረስ በቤተ ክርስቲያኗ ገንዘብ ደልበዋል፡፡ እንግዲህ ከዚህ የበለጠ ለመድለብ ነው ጵጵስና ሹሙን እያሉ ራሳቸውን ለዚህ ማዕረግ ብቁ ያደረጉ የሚመስሉት፡፡ የዛሬዎቹማ ራሳቸውን አሳልፈው የሰጡት ለእግዚአብሔር ሳይሆን ለገንዘብ እና ለቅምጦቻቸው ነው፡፡ የማይገባኝ ነገር አለ ሰው የፍትወቱን ጾር መታገስ ካልቻለ ለምን ህጋዊ ሆኖ አግብቶ ልጅ ወልዶ ልጆቹን እየሳመ አይኖርም፡፡ ምንኩስና እኮ ዝም ብሎ ተዘሎ የሚገባበት ባህር አይደለም፡፡ የምንኩስናውን ቆብ ከጫኑ በኋላ አግብተው በግልጽ መኖር ስለሚከብዳቸው ቤት ተከራይተው ያው ኃጢአቱን ይሠሩታል፡፡ በዚህ ግብራቸው ህጋዊ ባለትዳሮችን ሁሉ ትዳር የሚያፈርሱ በዝተዋል፡፡ ታዲያ እነዚህ ሰዎች ናቸው ዛሬ ጵጵስና ካልሾማችሁን እያሉ በገንዘብም በመንግሥትም በማስፈራራትም ተመዝግበው የምናገኛቸው፡፡ የዛሬዎቹማ ብህትውናን ገንዘባቸው ማድረግ ሳይሆን ብህትውና ምን እንደሆነም ትርጉሙ አይገባቸውም፡፡ መቼም አስኬማው ብቻ አያመነኩስም መነኩሴ ያስመስለን እንደሆነ እንጅ፡፡ ራሳችንን ማመንኮስ ካልቻልን ምን ዋጋ አለው “ድመት መንኩሳ አመሏን አትረሳ” ይሆንብናል ነገሩ፡፡ ለቅምጦቻቸው ያስቡ ወይስ ለእግዚአብሔር ቤት ያስቡ፣ በድብቅ ለወለዷቸው ልጆች ያስቡ ወይስ ለእኛ ያስቡ፡፡ አስቸጋሪ ነው ይህንን ጉድ ይዘው ዛሬ ጵጵስና ቢሾሙ “ጳጳሱ እንዲህ አደረጉ” እየተባለ ቤተክርስቲያናችን ባለቤት አልባ ስትሆን ምንኛ እንደሚጎዳን አስቡት፡፡ የዛሬዎቹማ አስኬማቸው አክሊለ ሶክ ሳይሆን አክሊለ ብር ሆኖላቸዋል፡፡ ጃንጥላ ዘቅዝቀው ብር ሲሰበስቡ ጃንጥላው ከሞላባቸው ቀጣይ ዘቅዝቀው የሚለምኑበት አስኬማቸው ነው፡፡ የእንጦንስና የመቃርስ አስኬማ የብር መለመኛ ሲሆን ምንኛ ያስለቅሳል፡፡ እነዚህ አስኬማ ዘቅዝቀው የሚለምኑት ሰዎች ዛሬ ጵጵስና ካልሾማችሁን አለቀላችሁ እያሉ እየዛቱ ነው፡፡ የዛሬዎቹማ ለሐገር ለወገን ራሳቸውን ለሞት አሳልፈው የሚሰጡ ሳይሆኑ አንተን ለሞት አሳልፈው የሚሰጡ ጨካኞች ናቸው፡፡ ለጠላት አውጥተው የሚወረውሩ እረኛ ነን የሚሉ ግን እረኛ መሆን የማይችሉ ተኩላዎች ናቸው፡፡ እነዚህ በጥቂቱ ያልታመኑት ዛሬ በብዙው ላይ እንዴት ይታመናሉ ተብሎ ወደ ጵጵስና ይመጣሉ፡፡ የዛሬዎቹማ እንዳይመክሩ ራሳቸውንም መምከር የማይችሉ ናቸው እንዳያስተምሩም የተማሩት ነገር የላቸውም፡፡ ከማስተማር ይልቅ ብጥብጥና ንትርክ በመፍጠር ህዝቡን መከፋፈል የዕለት ተዕለት ተግባራቸው ይሆናል፡፡ ሌሎች እንዳያስተምሩም መድረኩን አይሰጡም፡፡ የዛሬዎቹማ ለእምነታቸው በመጋዝ እስከመሰንጠቅ የሚያደርስ ጥንካሬ የላቸውም፡፡ እንዲያውም እነርሱ ራሳቸው በመጋዝ ይሰነጥቁ እንደሆነ እንጅ ለእምነታቸው ዋጋ የሚከፍሉ አይደሉም፡፡ ከመንግሥት ጎን ተለጥፈው የመንግሥትን ፖሊሲ አስፈጻሚዎች እስኪመስሉ ድረስ እንደዚያ ናቸው፡፡ እነዚህ ታዲያ ጵጵስና ቢመረጡ የመንግሥትን ወይስ የቤተክርስቲያንን ሥራ ነው የሚሠሩ፡፡ የዛሬዎቹማ ለማዕረጉ ብቁ ነን ምረጡን እያሉ እንደ ፖለቲካ ፓርቲዎች ቅስቀሳ ጀምረዋል፡፡ የራሳቸውን ደጋፊና አቀንቃኝም አደራጅተዋል፡፡ ከተመረጡ በኋላ ጵጵስናውን ከተሾሙ በኋላ እነዚህን ደጋፊዎች የየደብሩ አስተዳዳሪዎች ያደርጓቸው ይሆን? አምላክ ይወቀው ሁሉንም፡፡ የዛሬዎቹማ ባለመመረጣቸው ያለቅሱ ያነቡ እንደሆነ እንጅ በመመረጣቸው አያለቅሱም አያነቡም፡፡ በእውነት በኅሊና ላለ ሰው ራስን መምራት ራስን ማስተዳደር ራስን ለእግዚአብሔር መስጠት አስቸጋሪ በሆነበት በዚህ ዘመን ለሌሎች እረኛ መሆን አይከብድምን? በጣም ከባድ እኮ ነው፡፡ ለዚህም ነው አንዳንድ ጥቂት የጥንት አባቶቻችንን ትህትና የተላበሱት ዛሬም ሲመረጡ እኔ ለእረኝነት ብቁ አይደለሁም የሚሉት፡፡ የዛሬዎቹማ መልካም እረኛ ለመሆን ሳይሆን ጥሩ አሳዳጅ ለመሆን ራሳቸውን ያዘጋጁ ናቸው፡፡ እነዚህን ይመስላሉ ጵጵስና ምረጡኝ እያሉ ቅስቀሳቸውን ያጠናከሩት፡፡ የ…ዛ…ሬ…ዎ…ቹ…ማ…!...!...!

እኔ በጣም የሚገርመኝ አንድ አሠራር አለ፡፡ መንግሥት በተለይ በጣም የሚጠቀምበት ነው፡፡ ቀበሌ ላይ ምዝበራ ፈጽሟል ተብሎ አቤቱታ የቀረበበት ሰው ለበለጠ ማዕረግ ታጭቶ የወረዳ አስተዳዳሪ አድርገው ከቀበሌው ያስወግዱታል፡፡ ወረዳ ላይም እንዲህ ያደረገውን ለዞን፤ዞን ላይ ያደረገውን ክልል ላይ፤ ክልል ላይም እንዲህ ያደረገውን ፌዴራል ላይ መሾም የተለመደ አሠራር ነው፡፡ አሁን አሁን በቤተክርስቲያናችንም ያሉ መሪዎች ይህንን አሠራር የያዙት ይመስላል፡፡ በዲቁና ያልታመነውን ለቅስና ያበቁታል፡፡ ለቅስና ያልበቃውን ሰው ለቁምስና ይሾሙታል፡፡ ለቁምስናም ብቁ ያልሆነን ሰው ለጵጵስና ያጩታል፡፡ ይህ አሠራር ለቤተ ክርስቲያናችን ከባድ አደጋ ነው ስለዚህ ሁላችንም ልንታገለው የሚገባ ጉዳይ ነው፡፡ እስኪ እነዚህን ለቤተክርስቲያናችን ለጵጵስና ማዕረግ ይበቃሉ ተብለው እጩ ሆነው የቀረቡትን ስም ዝርዝር ተመልክታችሁ ለሚመለከተው አካል እውነተኛውን መረጃ እንድታደርሱ ይሁን፡፡ ይህ ጉዳይ ለሁላችን ነውና፡፡ እዚህ ላይ ግን ይህን የጻፍኩት ዛሬ እውነተኛ እና ለሁሉ መካሪ አስተማሪ የሚሆን ለጵጵስና የሚበቃ የለም ለማለት ፈልጌ አይደለም፡፡ አሉ እዚህ ዝርዝር ውስጥ ከተካተቱት መካከል ሊቃውንት አሉ፡፡ ግን የታወቁ አሉ ዓላማቸው ጵጵስናውን ተንተርሰው ቤተክርስቲያናችንን ለመናፍቃን አሳልፈው ለመስጠት ፈርመው የመጡ፡፡ ስለዚህ እነዚህን እጩዎች ተመልክተን ሁላችን አጥርተን እውነተኛውን መረጃ ለሚመለከተው አካል እንድናሳውቅ የበኩላችንን የቤተክርስቲያን ልጅነታችንንም እንድናስመሰክር ይህንን ጻፍኩት፡፡ የዕጩዎቹን ዝርዝር ከ “ሐራ ዘ ተዋሕዶ” ወስጀዋለሁ፡፡ አነሆ!!!

እስከ አኹን ድረስ በተለያዩ መንገዶች የተጠቆሙና በአብዛኛውም አስመራጭ ኮሚቴው ከብፁዓን አባቶች እንደተቀበላቸው የተገለጹ ቆሞሳትና መነኰሳት ስም ዝርዝር፤

1.  አባ ዘውዱ በየነ/የደብረ ብርሃን ሀገረ ስብከት ሥራ አስኪያጅ/

2.  አባ ኃይለ ማርያም አረጋ/የደብረ ብርሃን ቅድስት ሥላሴ ቤተ ክርስቲያን አስተዳዳሪ/

3.  አባ ያሬድ ምስጋናው/የእንጦጦ ኪዳነ ምሕረት መጻሕፍትና ድጓ መምህር/

4.  አባ ገብረ ሥላሴ ጠባይ/የጎፋ ቅዱስ ገብርኤል ካቴድራል አስተዳዳሪ/

5.  አባ ዘርዓ ዳዊት ኃይለ ሥላሴ/የመርካቶ ቅዱስ ራጉኤል አስተዳዳሪ/

6.  አባ ፍቅረ ማርያም ተስፋ ማርያም/የምስካየ ኅዙናን መድኃኔዓለም ገዳም አስተዳዳሪ/

7.  አባ ኃይለ ጊዮርጊስ/ጅግጅጋ ሀገረ ስብከት ሥራ አስኪያጅ/

8.  አባ ገብረ ጻድቅ ደበብ

9.  አባ ሣህለ ማርያም ገብረ አብ/አሜሪካ ‐ ቨርጂንያ)

10.         አባ ኃይለ ሚካኤል ወልደ ሐዋርያት/የደብረ ሊባኖስ ገዳም መጽሐፍ መምህር/

11.         ሊቀ ጉባኤ አባ ተክለ ሃይማኖት/የናዝሬት ቅድስት ማርያም አስተዳዳሪ/

12.         አባ ኃይለ ሥላሴ ገብረ እግዚአብሔር/አሜሪካ ‐ ሎስ አንጀለስ/*

13.         አባ ፊልጶስ ከበደ /አሜሪካ ‐ቨርጂንያ/

14.         አባ ጽጌ ገነት ወልደ ኪዳን/አሜሪካ ‐ቨርጂንያ/

15.         ጸባቴ አባ የማነ ብርሃን(አዳሙ) ዓሥራት/አሜሪካ ‐ ቨርጂንያ/

16.         አባ ለይኩን ግፋ ወሰን/ደብረ ሊባኖስ ገዳም/

17.         አባ ፍቅረ ማርያም/ቀጨኔ ደብረ ሰላም መድኃኔዓለም አስተዳዳሪ/

18.         ዬኔታ ጳውሎስ/ደብረ ሊባኖስ ገዳም/

19.         አባ ልሳነ ወርቅ ደለለኝ/ደብረ ጽጌ ገዳም/

20.         አባ መሐሪ ሀብቴ/አኵስም/

21.         አባ መርሐ ጥበብ ተሾመ/የምስካየ ኅዙናን መድኃኔዓለም ገዳም ገበዝ/

22.         አባ ኢሳይያስ/የዝቋላ ገዳም አበምኔት/

23.         አባ ማቴዎስ ከፍያለው/እንጦጦ ኪዳነ ምሕረት/

24.         አባ ገብረ ሕይወት ፍሥሓ/ጀርመን ‐ ሙኒክ/

25.         አባ ገብረ ሐና ታደሰ/ዱባይ/

26.         አባ ገብረ መድኅን ወልደ ሳሙኤል(ኳታር)*

27.         ዶ/ር አባ ኃይለ ማርያም መለሰ/የጠቅላይ ጽ/ቤት ምክትል ሥራ አስኪያጅ/

28.         አባ ኪዳነ ማርያም ደስታ/የብፁዕ ወቅዱስ ፓትርያርክ አቡነ ቀሲስ/

29.         አባ ሠረቀ ብርሃን ወልደ ሳሙኤል/የጠቅላይ ጽ/ቤት የትምህርትና ማሠልጠኛ መምሪያ ዋና ሓላፊ/

30.         አባ ሞገስ ኃይለ ማርያም/የመናገሻ ቅድስት ማርያም አስተዳዳሪ/

31.         አባ ዘድንግል ኑርበገን/ፈረንሳይ/

32.         አባ ገብረ ማርያም ገብረ ሥላሴ/መንበረ ፓትርያርክ ጠቅላይ ጽ/ቤት የገዳማት መምሪያ ዋና ሓላፊ/

33.         አባ ገብረ ጻድቅ ዐረፈ ዓይኔ/የአኵስም ሀገረ ስብከት ሥራ አስኪያጅ/

34.         አባ መንግሥተ ኣብ ገብረ ሥላሴ/የቦሌ መድኃኔዓለም ካቴድራል አስተዳዳሪ/

35.         አባ ገብረ አድኃኔ ወልደ ማርያም/የደብረ መንከል ገዳም አስተዳዳሪ/

36.         አባ ጥዑመ ልሳን/ማኅደረ ስብሐት ልደታ ለማርያም አስተዳዳሪ/

37.         አባ ወልደ መድኅን ተክለ ብርሃን/እንጦጦ ኪዳነ ምሕረት/

38.         አባ ዘተክለ ሃይማኖት/የደብረ ገሊላ ዐማኑኤል ካቴድራል ሰባኬ ወንጌል/

39.         አባ ወልደ ገብርኤል አማረ/ድሬዳዋ ሀገረ ስብከት የትርጓሜ መምህር/

40.         አባ ኢሳይያስ/ድሬዳዋ ቅድስት ሥላሴ

41.         ንቡረ እድ አባ ገብረ ሕይወት/ድሬዳዋ ቅዱስ ገብርኤል አስተዳዳሪ/

42.         ሊቀ ሊቃውንት አባ ዕዝራ ሐዲስ/ጎንደር መጻሕፍት መምህር/

43.         ሊቀ ጉባኤ አባ ገብረ ማርያም ገብረ መስቀል/ታዕካ ነገሥት በዓታ ለማርያም ገዳም/

44.         አባ ኪዳነ ማርያም ሞላልኝ/ባሕር ዳር/

45.         አባ ብርሃነ መስቀል ደርበው/አዘዞ/

46.         አባ ቴዎድሮስ መስፍን/የሊቃውንት ጉባኤ አባል/

47.         አባ ወልደ ጊዮርጊስ ጸጋው/ምስካየ ኅዙናን መድኃኔዓለም ገዳም መምህር/

48.         አባ ተክለ ያሬድ ጎርጎሬዎስ/ጎፋ ጥበብ እድ ሥራ አስኪያጅ/

49.         አባ ኃይለ ማርያም/ሐዋሳ ሀገረ ስብከት ሥራ አስኪያጅ/

50.         አባ ተክለ ማርያም አምኜ/አስኮ ቅዱስ ገብርኤል አስተዳዳሪ/

51.         አባ ገብረ ሥላሴ ጎበና/ካርቱም ሀገረ ስብከት/

52.         አባ ብርሃነ መስቀል ተድላ/ጀርመን ‐ በርሊን/

53.         አባ ኄኖክ ተክለ ጊዮርጊስ/መካኒሳ ቅዱስ ሚካኤል አለቃ/

54.         አባ ብንያም ከበደ/የሆሳዕና ሀገረ ስብከት ሥራ አስኪያጅ/

55.         አባ ገብርኤል ወልደ ዮሐንስ

56.         አባ ሰይፈ ገብርኤል ኦብሰን/አሜሪካ ‐ ሲያትል/*

57.         አባ ሚካኤል ገብረ ማርያም/የዱራሜ ሀ/ስብከት ሥራ አስኪያጅ/

58.         አባ ስብሐት ለአብ/ጀርመን/

59.         አባ ኢያሱ ገብረ አልፋ/የምስካየ ኅዙናን መድኃኔዓለም ገዳም ቅኔና መጻሕፍት መምህር/

60.         አባ ኃይለ ሚካኤል/መቐለ ቅዱስ ጊዮርጊስ አስተዳዳሪ/

61.         አባ ኃይለ ሚካኤል ወልደ ሚካኤል/የደብረ ሊባኖስ ገዳም መምህር/

62.         አባ ፍቅረ ዮሐንስ ገብረ ሕይወት/ሐይቅ እስጢፋኖስ አበምኔት/

63.         አባ ኤልያስ ታደሰ/የደሴ መድኃኔዓለም ቤተ ክርስቲያን አስተዳዳሪ/

64.         መልአከ ሰላም አባ ገብረ ኪዳን/አሜሪካ ‐ ቬጋስ/

65.         አባ ተክለ ሃይማኖት/ዋሽግንተን ዲሲ/

66.         አባ ፍቅረ ማርያም/ዋሽንግተን ዲሲ/

67.         አባ ገሪማ አያልቅበት/ዱባይ/

68.         አባ ብርሃነ መስቀል ዕንቁ

69.         አባ ወልደ ትንሣኤ አባተ/የቅዱስ ላሊበላ ደብር አስተዳዳሪ/

70.         አባ ጌዴዎን/አሜሪካ ‐ ፍሎሪዳ/

71.         አባ ገብረ ኪዳን እጅጉ/

72.         አባ ቀለመ ወርቅ/ምስካየ ኅዙናን መድኃኔዓለም ገዳም/

73.         አባ ወልደ ሐና ጸጋው/የባሕር ዳር ሀገረ ስብከት ሊቃውንት ጉባኤ ሰብሳቢ/

74.         ሊቀ ጉባኤ አባ ሳሙኤል/ኢጣልያ/

75.         አባ ገብረ ማርያም/ዱባይ/

76.         አባ ገብረ ሥላሴ/ኢየሩሳሌም ገዳም/

77.         አባ ኃይለ ኢየሱስ ተመስገን/የሽሮ ሜዳ ቅድስት ሥላሴ አስተዳዳሪ/

78.         አባ ዮሐንስ ገብረ ሥላሴ/የወላይታ ሶዶ ሀገረ ስብከት ሥራ አስኪያጅ/

79.         አባ ሀብተ ማርያም ገብረ መስቀል/ሲዳማ ጌዴኦ ሀገረ ስብከት ሥራ አስኪያጅ/

80.         አባ ተክለ ማርያም ስሜ/ሐዋሳ/

81.         አባ ኃይለ መለኰት ተስፋ ማርያም/ጀርመን/

82.         አባ ኃይለ ሚካኤል/ኢየሩሳሌም ገዳም/

83.         አባ ኃይለ ጊዮርጊስ/ሲውዘርላንድ/

84.         አባ ላእከ ማርያም ገብረ ጊዮርጊስ/ዓዲ ግራት/

85.         አባ ገብረ ኪዳን/ማይጨው/

86.         አባ ዮሐንስ ከበደ/አየር ላንድ/

87.         አባ ገብረ ኢየሱስ መኰንን /እንጦጦ ቅድስት ማርያም ገዳም አስተዳዳሪ/

88.         አባ ገብረ መድኅን/ታዕካ ነገሥት በዓታ ለማርያም ገዳም መምህር/

89.         አባ ሳሙኤል ገላነው/የሰዋስወ ብርሃን ቅዱስ ጳውሎስ ኮሌጅ መምህር/*

90.         አባ ፈቃደ ሥላሴ/ዋሽንግተን ዲሲ/

91.         አባ ወልደ ማርያም አድማሱ/የደብረ ገዳም ጸባቴ/

92.         አባ ገብረ ሥላሴ በላይ/የደሴ ሀገረ ስብከት ሥራ አስኪያጅ/

93.         አባ ጽጌ ሥላሴ መዝገቡ/የደሴ ቅዱስ ገብርኤል አስተዳዳሪ/

94.         አባ ናትናኤል/የአየር ጤና ኪዳነ ምሕረት አስተዳዳሪ/

95.         አባ ቃለ ጽድቅ ሙሉጌታ/የጠቅላይ ጽ/ቤት ውጭ ጉዳይ መምሪያ ሓላፊ/

96.         አባ መልአኩ/ቅዱስ ፍሬምናጦስ አባ ሰላማ ከሣቴ ብርሃን ኮሌጅ/

97.         አባ ተክለ ሃይማኖት ንጉሤ/የጋምቤላ ሀገረ ስብከት ሥራ አስኪያጅ/

98.         አባ ወልደ ዐማኑኤል/አሜሪካ/

99.         አባ ገብረ ጻድቅ/ምዕራብ ሸዋ/

100.       አባ ክንፈ ሚካኤል ልሳኑ/መንበረ ፓትርያርክ ቤተ መጻሕፍት ወመዘክር/

101.       አባ ገብረ ማርያም/ደቡብ አፍሪካ/

102.       ዬኔታ ይባቤ በላይ/ምዕራብ ጎጃም የሐዲሳትና የቅኔ መምህር/

103.       ሊቀ ሥልጣናት አባ ገብረ ሥላሴ/መንበረ ጸባዖት ቅድስት ሥላሴ ካቴድራል/

104.       አባ ዘርዓ ዳዊት/አሜሪካ ‐ ሚኒሶታ/

105.       አባ ወልደ ሰማያት/አሜሪካ ‐ ሲያትል/

106.       አባ እስጢፋኖስ/ዋሽንግተን ዲሲ/

107.       አባ ዘሚካኤል ደሬሳ/ዴንማርክ/

108.       አባ ዕንቁ ሥላሴ ተረፈ/መዝገበ ምሕረት ካራ ቆሬ ፋኑኤል አስተዳዳሪ/

የመመልመያው መሥፈርት የሚከተለው ነው፡፡

1.  በሥርዓተ ምንኵስና በታወቀ ገዳም በድንግልና መንኵሶ በክህነት ቤተ ክርስቲያንን የሚያገለግልና በቅዱስ ሲኖዶስ ምልአተ ጉባኤ በተቋቋመው አስመራጭ ኮሚቴ ለቅዱስ ሲኖዶስ ጉባኤ ዕጩ ኾኖ የተመረጠ፤

2.  ከመነኰሰበት ገዳም ስለ ምንኵስና ሕይወቱና ስለ ክህነቱ በቂ ማስረጃ ማቅረብ የሚችልና በመነኰሰበት ገዳም በቅንነትና በታማኝነት ቢያንስ ለአምስት ዓመት ያገለገለ መኾኑ የተረጋገጠለት፤

3.  ለሀገር ውስጥ አገልግሎት ወይም ኢትዮጵያውያን ለሚኖሩበት የውጭ ሀገረ ስብከት የሚሾም ከኾነ ዜግነቱና ትውልዱ ኢትዮጵያዊ የኾነ፤

4.  በውጭ ሀገር ለሚገኙና የውጭ ሀገር ዜጎች ከራሳቸው መካከል አባት መሾም እንዲቻል በቅድሚያ ከመካከላቸው ወደ አገር ቤት መጥተው አስፈላጊውን ትምህርት እንዲያገኙ፤ ሥርዓተ ገዳምና ሥርዓተ ምንኵስናን እንዲያውቁ ይደረጋል፤

5.  ኢትዮጵያውያን ያልኾኑ ወይም ትውልደ ኢትዮጵያውያን ለሚኖሩበት የውጭ ሀገረ ስብከት የሚሾም ከኾነ፤ ዜግነቱ/ትውልዱ ኢትዮጵያዊ የኾነ ወይም ከትውልደ ኢትዮጵያውያን ወገን የኾነ ወይም ኢትዮጵያዊ ኾኖ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያንን እምነት ተቀብሎ በሥርዓተ ክህነት መቀደስና ማስተማር የሚችል፤ እስከ ቆሞስነት ደረጃ የደረሰ በሚሾምበት ሥፍራ ለማገልገል የትምህርት ዝግጅትና የቋንቋ ችሎታና ብቃት ያለው፤

6.  የብሔረሰቡ ተወላጅ የኾነና በብሔረሰቡ ቋንቋ የማስተማር ችሎታ ያለው ወይም ተወላጅነቱ ሌላ ብሔረሰብ ኾኖ በተሠየመበት ሀገረ ስብከት በብሔረሰቡ ቋንቋ ማስተማር የሚችል፤ እንዲኹም በብሔረሰቡ ቋንቋ የሚናገር ከሌለ ቅዱስ ሲኖዶስ መንፈሳዊ ሕይወቱ የታመነበት አባት ይመድባል፡፡

7.  ለአንድ ቦታ አምስት ተጠቋሚዎች ለግምገማ የሚቀርቡ ሲኾን፤ ለምርጫ ቀርበው የሚወዳደሩት ግን ኹለት ናቸው፤

8.  በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ትምህርተ ሃይማኖት/ነገረ መለኰት/ በቂ ዕውቀትና የማስተማር ችሎታ ያለው፤ የቤተ ክርስቲያኒቱን ሥርዓተ ቀኖና ጠንቅቆ ያወቀ ለመኾኑ የተረጋገጠ ማስረጃ ያለው፤ ከቤተ ክርስቲያን የአብነት ት/ቤቶች ቢያንስ በአንድ ጉባኤ የተመረቀ፣ ወንበር ዘርግቶ ያስተማረ ቢኾን፤ ቢቻል ኹለገብ የቤተ ክርስቲያን መንፈሳዊና ዘመናዊ ትምህርት ያለው ኾኖ ከመንፈሳዊው ከፍተኛ የትምህርት ተቋማት ቢያንስ ዲፕሎማ ያለው፤

9.  በመንፈሳዊ ሕይወቱና በግብረ ገብነቱ በአስተዳደር የሥራ ልምዱና በሥራ አመራር ችሎታና ብቃቱ በነበረበት አካባቢ/የሥራ ቦታ/ በሚገኙ ሊቀ ጳጳስ ሰብሳቢነት በካህናትና በምእመናን የተመሰከረለት ስለመኾኑ የተረጋገጠለት፤

10.         የምእመናንንና የካህናትን መንፈሳዊና ማኅበራዊ ችግር የመረዳትና የችግር አፈታት ልምድና ችሎታ ያለው፤

11.         የቤተ ክርስቲያኒቱ ቋንቋ የኾነውን ግእዝ በሚገባ የሚያውቅ ኾኖ ቢቻል ከዓለም አቀፍ ቋንቋዎች አንዱን የሚያውቅ፤

12.         በኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ሃይማኖት ጽኑዕ የኾነ፤

13.         ሙሉ አካል ያለውና ጤንነቱ የተሟላ፤

14.         ዕድሜው ከ45 እስከ 60 ዓመት የኾነ፤

15.         ቢቻል የተሾመበትን ሀገረ ስብከት ቋንቋ የሚያውቅ፤

16.         አዲስ አበባ ሀገረ ስብከትም እንደ ሌሎች አህጉረ ስብከት ጥቆማ የመስጠት ድርሻው የተጠበቀ ነው፤

17.         በቅዱስ ሲኖዶስ ውሳኔ መሠረት ለኤጲስ ቆጶስነት እንዲሾሙ የተመረጡት ቆሞሳት፣ ከመሾማቸው በፊት ስለ ቀኖና ቤተ ክርስቲያንና የሥራ አመራር በአባቶች፣ በሊቃውንተ ቤተ ክርስቲያንና በምሁራን የሦስት ወራት ሥልጠና እንዲሰጣቸው ይደረጋል፡፡